Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, haziran ayında tarımsal ürünlerde üretici ve market arasındaki uçurumun boyutlarını gözler önüne serdi. Girdi maliyetlerindeki değişimler ve mevsimsel etkilerin fiyatlara yansımasıyla birlikte, bazı ürünlerde tarladaki fiyatın markette 5 katına kadar çıktığı ortaya çıktı.
ÜRETİCİ VE MARKET ARASINDA DEV FİYAT FARKLARI
Bayraktar'ın açıkladığı verilere göre, haziran ayında en dikkat çekici fiyat farkı elmada yaşandı. Üreticide 18 lira 75 kuruş olan elma, markette tam 89 lira 87 kuruşa satılarak yüzde 379,3'lük bir artış gösterdi. Bu durum, elmanın tarladan sofraya 4,8 kat daha pahalıya ulaştığı anlamına geliyor. Elmayı, yüzde 284,2'lik fiyat farkıyla havuç (3,8 kat), yüzde 283,5'lik farkla çilek (3,8 kat), yüzde 251,3'lük farkla yeşil fasulye (3,5 kat) ve yüzde 246,9'luk farkla kiraz takip etti. Marketlerde fiyatı en çok artan ürünlerin başında yüzde 81'lik artışla çilek gelirken, havuç ve kabak gibi ürünlerde de ciddi yükselişler gözlemlendi. Öte yandan, domates ve karpuz gibi ürünlerde ise marketlerde fiyat düşüşleri yaşandı. Üretici fiyatlarında ise karpuzda belirgin bir düşüş görülürken, kabak ve havuç gibi ürünlerde fiyat artışları dikkat çekti. Bu dalgalanmaların temelinde seraların sezon sonu, arz-talep dengesindeki değişimler ve mevsimsel koşullar yatıyor.
GİRDİ MALİYETLERİ DE YÜZLERİ GÜLDÜRMEDİ
Fiyatlardaki bu olağanüstü farkların yanı sıra, çiftçinin en büyük sorunlarından biri olan girdi maliyetlerindeki artışlar da devam ediyor. Haziran ayında bazı gübre türlerinde küçük düşüşler yaşansa da, son bir yılda gübre fiyatlarında adeta patlama yaşandı. Amonyum sülfat ve amonyum nitrat gübreleri yıllık bazda yüzde 70'in üzerinde artış gösterdi. Yem fiyatlarındaki artış da besiciler ve süt üreticileri için önemli bir yük oluşturuyor. Elektrik ve tarım ilacı fiyatlarındaki yükselişler de maliyetleri artırırken, mazot fiyatındaki yıllık artış yüzde 31,5'e ulaştı. Bu durum, üreticilerin emeğinin karşılığını almasını zorlaştırırken, tüketicinin de sofrasına yansıyan fiyatların daha da yükselmesine neden oluyor.
