İsviçre'de buzulların erimesini yavaşlatmak amacıyla geliştirilen yeni nesil örtülerin ilk saha denemeleri başladı. Yaklaşık 20 yıldır uygulanan bu yöntemle, dağlardaki kar ve buz yüzeyleri yaz aylarında beyaz örtülerle kaplanıyor. Bu örtüler, güneş ışınlarının önemli bir bölümünü yansıtarak erimeyi yerel olarak yüzde 60'a kadar azaltabiliyor.
Plastik örtülerin yerini biyoplastik alıyor
Şimdiye kadar kullanılan örtülerin büyük çoğunluğu polipropilen adlı plastikten üretiliyordu. Ancak bu malzemelerin parçalanarak çevreye mikroplastik lifler yayması, yöntemin en büyük çevresel sorunu haline gelmişti. Bu sorunu aşmak için yenilenebilir hammaddelerden üretilen ve biyolojik olarak parçalanabilen PLA (polilaktik asit) adlı bir biyoplastik malzemeden yeni örtüler geliştirildi. Mısır nişastası ve laktik asit gibi bileşenler içeren bu malzemeler, kompostlanabilir yapısıyla öne çıkıyor.
İlk saha sonuçları umut verici
2025 ilkbaharında 20 bin metrekareden fazla PLA örtü üretilerek İsviçre'deki beş farklı dağ işletmesinde kullanılmaya başlandı. Yapılan karşılaştırmalarda, yeni örtünün altında kalan kar tabakasının geleneksel plastik örtülere göre 15 ila 20 santimetre daha kalın kaldığı ölçüldü. Yeni örtünün bir dezavantajı ise daha ağır olması nedeniyle kurulum ve toplama işlemlerinin daha fazla emek gerektirmesi. Bu yöntem, tüm buzulları kurtarmak için bir çözüm olarak görülmese de, özellikle kayak tesisleri gibi kritik noktalarda erimeyi yavaşlatırken mikroplastik kirliliğini azaltma potansiyeli taşıyor.
