Yapay zeka devrimi işten çıkarmaları durdurdu: Mahkemeden emsal karar

Teknoloji dünyasında yapay zekanın yükselişiyle birlikte iş gücü piyasasında yaşanan dönüşüm, hukuki zemini de yeniden şekillendiriyor. Çin'de yaşanan bir olay, yapay zeka gerekçesiyle işten çıkarma taleplerine karşı emsal teşkil edecek bir mahkeme kararıyla sonuçlandı.

YAPAY ZEKA GEREKÇESİ KABUL GÖRMEDİ

2022 yılında bir teknoloji firmasında görev yapan Zhou isimli çalışan, şirketin yapay zeka modellerine geçiş yapması nedeniyle işten çıkarıldı. Şirket, Zhou'ya mevcut pozisyonundan daha düşük statülü ve maaşında %40 kesinti öngören yeni bir görev teklif etti. Zhou'nun bu teklifi reddetmesi üzerine şirket, yaklaşık 45 bin dolarlık kıdem tazminatı ile iş sözleşmesini tek taraflı olarak feshetti.

İŞÇİ HAKLARI KORUMA ALTINDA

Tazminat miktarını yetersiz bulan Zhou, işten çıkarma kararına itiraz ederek konuyu önce tahkim kuruluna, ardından yerel mahkemeye taşıdı. Yapılan incelemeler sonucunda mahkeme, işverenin sunduğu "teknolojik değişim" gerekçesini iş akdini sonlandırmak için yeterli bulmayarak Zhou'nun lehine karar verdi. Şirketin bu karara karşı yaptığı itirazı değerlendiren üst mahkeme de yerel mahkemenin hükmünü onadı. Yüksek yargı, bir şirketin yapay zeka sistemlerini devreye almasının, mevcut çalışanın iş akdini sonlandırmak için yasal bir dayanak teşkil etmeyeceğine hükmetti.

DİJİTAL DÖNÜŞÜM VE HUKUKİ ÇERÇEVE

Bu karar, otomasyon ve yapay zekanın iş gücü üzerindeki etkileri göz önüne alındığında, yasal sınırların nasıl çizileceğine dair önemli bir emsal niteliği taşıyor. Çin hukuk sisteminde teknolojik dönüşüm süreçlerinde işçi haklarının korunması ve dijital dönüşümün hukuki çerçevesi yeniden tartışmaya açıldı.