Fransız astronom Etienne Leopold Trouvelot'nun 1860'lı yılların ortalarında ABD'ye getirdiği süngerimsi güveler, ülkenin kuzeydoğusundaki ormanlarda büyük bir ekolojik yıkıma neden olmaya devam ediyor.
İpek üretimi için getirilen tür kontrolsüzce yayıldı
İpek üretimi amacıyla Massachusetts'e getirilen bu türün, Trouvelot'nun Medford'daki evinin bahçesinden kaçmasıyla başlayan süreç, günümüzde milyonlarca hektarlık ormanlık alanın yapraksız kalmasına yol açtı. İç Savaş dönemindeki pamuk tedariki sıkıntıları ve mevcut ipek böceklerindeki hastalıklar nedeniyle alternatif arayışına giren Trouvelot, Avrupa'dan süngerimsi güve yumurtaları getirmişti. Yaklaşık 1 milyondan fazla larvanın yetiştirildiği bahçeden, 1869 civarında pencereden düşen bir kavanoz veya rüzgarın taşıdığı koruyucu ağlar aracılığıyla çevreye yayıldığı düşünülüyor. Başlangıçta zararlı görülmeyen bu tür, komşu arazilerde hızla çoğalarak kontrol altına alınamaz hale geldi.
On yıllardır süren yıkım
Kaçışın üzerinden geçen on yılın ardından popülasyonu katlanan böcekler, 1889'a gelindiğinde Medford merkezli 900 kilometrekarelik bir alandaki tüm ağaçların yapraklarını yok etmişti. Kendi ana vatanında doğal düşmanları tarafından dengelenen bu tür, Kuzey Amerika'da avcısının bulunmaması ve uygun iklim koşulları sayesinde hızla yayılma imkanı buldu. Bu yıkıcı süreç, 1981'de zirveye ulaşarak Maine'den Maryland'e kadar 52.200 kilometrekarelik ormanlık alanı tamamen kuruttu. Sadece Connecticut'taki ormanların %80'i bu istiladan etkilenirken, ardı ardına yaşanan tahribatlar Kanada su çamı popülasyonunun neredeyse tamamını ortadan kaldırdı. Ayrıca, larva kıllarıyla temas eden kişilerde ciddi cilt döküntüleri de kaydedildi.
Ekonomik zarar ve mücadele yöntemleri
Günümüzde ABD'nin 20'den fazla eyaletine yayılan bu tür, yılda yaklaşık 868 milyon dolarlık ekonomik zarara yol açıyor. Bu zararlı türle mücadele için ana yöntem, bölgeye kasıtlı olarak getirilen ve nemli havalarda aktifleşen Entomophaga maimaiga mantarı kullanılarak yürütülüyor. Yağışların da etkisiyle 2020'de 156 bin akre olan zarar gören alan miktarı, 2021'de 45 bin akreye kadar geriledi. Güncel literatürde spongy moth olarak adlandırılan bu türün daha fazla yayılmasını önlemek amacıyla, karantina bölgelerinden çıkan araçların titizlikle kontrol edilmesi tavsiye ediliyor.
