Sahra değil, Antarktika: Dünyanın en büyük çölünün buzlu gerçeği ortaya çıktı

Çöl denince akla hemen sıcak kumlar, kavurucu güneş ve develer gelse de, bilimsel tanım bambaşka bir tablo çiziyor. Bir bölgenin çöl olarak adlandırılmasında belirleyici olan faktör, ne sıcaklık ne de kum; yıllık yağış miktarıdır. Bu katı bilimsel tanıma göre, dünyanın en büyük çölü Sahra değil, buzlarla kaplı Antarktika'dır.

Çölün Bilimsel Tanımı: Yağış Miktarı Esas Alınıyor

Uluslararası meteoroloji standartlarına göre, bir bölgeye yılda ortalama 250 milimetreden (yaklaşık 10 inç) daha az yağış düşüyorsa, orası resmi olarak çöl kabul edilir. Bu yağışın yağmur, kar, sis ya da pus şeklinde olması fark etmez. Antarktika, yaklaşık 14,2 milyon kilometrekarelik devasa yüzölçümüyle bu tanımın çok ötesindedir. Kıtanın genelinde yıllık ortalama yağış miktarı sadece 166 milimetre civarındadır. Hatta iç kesimlere doğru bu oran dramatik bir şekilde düşerek, bazı bölgelerde yıllık 10 milimetrenin bile altına iner. Bu durum, Antarktika'yı dünyanın en kurak ve nemsiz yerlerinden biri haline getirir.

Kutup Çölleri, Sıcak Çölleri Geride Bıraktı

Dünyanın en büyük sıcak çölü olarak bilinen Sahra, 9,2 milyon kilometrekarelik alanıyla genel sıralamada ancak üçüncü sırada yer alabilir. Çünkü gezegenimizin en büyük iki çölü kutup bölgelerindedir. Listenin başında 14,2 milyon kilometrekareyle Antarktika, ikinci sırasında ise 13,8 milyon kilometrekarelik alanı kapsayan Arktik (Kuzey Kutup) Çölü bulunur. Bu durum, çöllerin aslında sıcak değil, kurak yerler olduğunu bir kez daha kanıtlar niteliktedir.

Antarktika'nın Kuraklığının Kaynağı ve Şaşırtıcı Gerçekler

Antarktika'nın bu muazzam kuraklığının temel nedeni, soğuk havanın nem taşıma kapasitesinin düşüklüğüdür. Ortalama -50 santigrat derece sıcaklıklar, gökyüzünde neredeyse hiç nem kalmamasına neden olur. Ayrıca kıtanın ortalama 2.300 metre yükseklikte olması da soğukluğu ve sıfır nemi artırır. Buna rağmen, Antarktika aynı zamanda gezegenimizdeki tatlı su kaynaklarının yüzde 70'ini barındırır. Bu buzların oluşumu ise yüz binlerce yıl süren, erimeden biriken kar tanelerinin sıkışmasıyla gerçekleşmiştir. Bilim insanları, Mars'a gönderilecek araçları test etmek için birebir Mars atmosferine sahip olan McMurdo Kuru Vadileri'ni laboratuvar olarak kullanırlar. Bu vadilere milyonlarca yıldır anlamlı bir yağış düşmemiştir.