Nehre 6 bin kütük bırakıldı: Ekolojik bir felaket tersine çevriliyor

Washington eyaletinde akıl almaz bir restorasyon projesi hayata geçiriliyor. Issız bir nehir ve dere yatağına helikopterlerle tam 6 binden fazla kütük bırakılıyor. Peki, bu sıra dışı operasyonun ardında yatan sebep ne?

40 YIL ÖNCEKİ HATA DÜZELTİLİYOR

Yakama Ulusu'nda çalışan habitat biyoloğu Scott Nicolai liderliğindeki proje, geçmişte yapılan ekolojik hataları telafi etmeyi amaçlıyor. Yaklaşık 40 yıl önce nehir yataklarındaki odunlar, balıklar için engel ve su akışını kesen unsurlar olarak görülüp temizlenmişti. Ancak zamanla bu temizliklerin, nehir yataklarındaki derin havuzları yok ettiği, su sıcaklığını artırdığı ve somon ile alabalık gibi türlerin yaşam alanlarını ciddi şekilde daralttığı anlaşıldı. Yeni proje tam da bu noktada devreye girerek, kütükleri nehir ekosisteminin temel yapı taşları olarak yeniden su yataklarına yerleştiriyor.

LOJİSTİK ENGEL VE ÇÖZÜMÜ: HELİKOPTERLER

Bu devasa restorasyon projesinde karşılaşılan en büyük zorluklardan biri lojistik. Nehirlerin pek çok bölümüne karayoluyla ulaşım imkansız olduğu için, kamyon ve iş makineleriyle müdahale edilemiyor. İşte tam da bu noktada helikopterler devreye giriyor. Hassas bir operasyonla depolama alanlarından alınan kütükler, doğrudan ulaşımın olmadığı izole noktalara bırakılıyor. Sahadaki biyologlar ise renkli bantlarla kütüklerin yerleştirileceği noktaları titizlikle belirliyor.

KÜTÜKLER NEHİRDE NASIL BİR FAYDA SAĞLIYOR?

Projede kullanılan kütükler rastgele seçilmiyor; orman seyreltme çalışmalarından elde edilen Douglas köknarı, büyük köknar ve sedir ağaçları tercih ediliyor. Nehir yatağına bırakılan bu kütükler, akıntıyı yavaşlatarak suyun belirli noktalarda birikmesini sağlıyor. Bu durum, suyun yeraltı kaynaklarına sızarak havzayı beslemesine yardımcı oluyor. Küresel ısınma ve artan kuraklık dönemlerinde suyun hızla kaybolmasını engelleyen bu yöntem, aynı zamanda akarsuyu serinleterek somon ve alabalıkların yumurtlaması için ideal derin ve elverişli havuzlar oluşturuyor.

GÜÇLÜ BİR İŞ BİRLİĞİ İLE HAYATA GEÇİYOR

Kuzeybatı bölgesinin en büyük restorasyon hamlesi olarak öne çıkan bu proje, Yakama Rezervasyonu, ABD Orman Servisi ve Washington eyalet birimleri gibi geniş bir ortaklık ağıyla yürütülüyor. Bonneville Enerji İdaresi'nin yanı sıra sekiz farklı kurum tarafından finanse edilen projeye, Doğa Koruma Vakfı ve Orta Columbia Balıkçılık Geliştirme Grubu gibi altı sivil ortak kuruluş da destek veriyor. Bu kapsamlı çalışma, geçmişteki aşırı otlatma, demiryolu inşası ve yanlış temizlik çalışmalarının nehirler üzerindeki yıkıcı etkilerini tamamen ortadan kaldırmayı hedefliyor.