IBAN ile para gönderirken dikkat: Mal varlığınız tehlikede!

Son dönemde vatandaşlar tarafından sıkça kullanılan IBAN ile para transferleri, beklenmedik hukuki ve mali sorunlara yol açabiliyor. Hukukçular, bu yöntemi kullanırken 'açıklama' kısmının eksiksiz doldurulması ve bilinmeyen IBAN'lara kesinlikle para gönderilmemesi gerektiği konusunda uyarıyor.

IBAN transferlerinin riskleri nelerdir?

Ödeme işlemlerinde kredi kartı komisyonlarından kaçınmak veya fatura düzenlememek amacıyla IBAN üzerinden tahsilat yapan bazı işletmeler, hizmet alan kişiler için ciddi riskler doğurabiliyor. Eğer para gönderilen IBAN, suç gelirleri veya başka sebeplerle takibe alınmış bir hesap ise, bu hesaba para gönderen kişi de hukuki sorunlarla karşılaşabilir. TOBB ETÜ Hukuk Fakültesi'nden Prof. Dr. Olgun Değirmenci, IBAN yoluyla yapılan para göndermenin hukuki olarak bir sebebe dayalı işlem olduğunu vurgulayarak, açıklama kısmına sebebin yazılmasının yanlış anlaşılmaları önleyeceğini belirtti. Ayrıca, transfer edilen parayla gelir elde edilmesi durumunda vergi yükümlülüğünün söz konusu olabileceğini hatırlattı.

Suç gelirleri ve terör finansmanı şüphesi

Prof. Dr. Değirmenci, IBAN'a para gönderilen kişi açısından, Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun gereğince şüpheli işlem bildirimleri için hesapların takibe alınabileceğini ifade etti. Bu bağlamda bankaların yapacağı bildirimler, Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) tarafından incelenebilir. IBAN'a gönderilen paranın kaynağı suç geliri olmasa bile, suç veya terör örgütleri tarafından kullanılan hesaplardan gelen paralar, ilgili kişi hakkında örgütlenmeye dahil olduğu yönünde şüphe uyandırabilir. Para gönderen açısından, gönderilen IBAN'ın suç örgütü bünyesinde takibe alınan bir hesap olması durumunda bazı sorunlar yaşanabileceği öne sürülüyor. Ancak, bu tür incelemelerde tek seferlik gönderimlerden ziyade, bir örgüt teşkil etmesi durumunun daha önemli olduğu belirtiliyor.

Ticari işlemlerde dikkat edilmesi gerekenler

Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden Prof. Dr. Mustafa Çolak, IBAN transferlerinde yasal sorumluluk altına girmemek için dikkat edilmesi gereken önemli noktaları paylaştı. Herhangi bir işletmeden mal ve hizmet alınıyorsa, ödemenin işletme sahibinin veya çalışanının şahsi IBAN'ı yerine, işletmenin kayıtlı banka hesabına tanımlı IBAN'a yapılması gerektiğini vurguladı. Alıcıların, IBAN transferinde alım ve satıma konu işlemin kısaca belirtilmesinin önemine dikkat çeken Çolak, bu bilgilerin ileride doğabilecek ticari uyuşmazlıklarda kanıt olarak kullanılabileceğini belirtti. Ticari bir faaliyet arz etmeyen, bireysel işlemlere dayalı borç ve alacaklar ile hibe gibi ödeme kalemleri dışında hesaba gelen yüksek tutarlı ve düzenli para transferlerinin vergi denetimleri sonucunda ticari nitelik taşıdığı tespit edilirse, kayıt dışı gelir ve kazanç olarak cezalı vergilendirmeye tabi tutulabileceğini aktardı. Kaynağı belirsiz, yüksek tutarlı işlemlere yönelik suç gelirlerinin aklanması veya terörün finansmanı suçuyla ilişkili olduğuna dair şüphe bulunması durumunda banka hesaplarına ve mal varlıklarına el konulabileceğini, adli soruşturma ve kovuşturma yapılabileceğini hatırlatan Çolak, kişilerin mağduriyet yaşamaması için IBAN transferlerinde açıklama yazmalarını, gerekçelendirmelerini ve bilmedikleri IBAN'ları kullanmamalarını tavsiye etti.