Dijital çağın gizli tehlikesi: 'Dijital amnezi' beynimizi tembelleştiriyor

Nörolog Nigar Ahmadova, teknolojinin hayatımızdaki artan etkisiyle birlikte yeni bir sorunun ortaya çıktığını açıkladı. 'Dijital amnezi' olarak adlandırılan bu durum, kişilerin bilgileri kendi zihinlerinde saklamak yerine akıllı telefon, bilgisayar gibi dijital cihazlara emanet etmesi sonucu oluşuyor. Ahmadova, 'Bilgiyi öğrenip hatırlamak yerine, gerektiğinde bulabileceğimizi düşünmek, uzun süreli belleğin zayıflamasına yol açıyor' dedi.

BEYİN FONKSİYONLARINA ETKİSİ

Acıbadem Kent Hastanesi Nöroloji Uzmanı Dr. Nigar Ahmadova, bilgiyi sürekli dijital cihazlara kaydetmenin beyin fonksiyonları üzerinde olumsuz etkileri olabileceğini vurguladı. Dijital amnezinin bilimsel literatürde 'Google etkisi' olarak da tanımlandığını belirten Ahmadova, akıllı telefonlara uzun süre maruz kalmanın ve bilgisayar başında yoğun çalışmanın, not alma uygulamalarına bağımlılığı artırdığını söyledi. Bu alışkanlığın dikkat dağınıklığını artırdığını ve bilgilerin bağlamıyla hatırlanmasını zorlaştırdığını ekledi. Sonuç olarak unutkanlık, öğrenme ve ezberleme yeteneğinde azalma görülebileceğini, uzun vadede bilişsel tembelliğe yol açabileceğini ifade etti. Ancak, bu durumun şu an için demans gibi nörodejeneratif hastalıklara neden olduğunu söylemenin mümkün olmadığını ve doğru alışkanlıklarla sürecin tersine çevrilebileceğini belirtti.

KORUNMA YOLLARI VE ÖNERİLER

Ahmadova, insan beyninin yeni bilgiyi öğrenirken önce hipokampusta epizodik belleği kodladığını ve ardından uzun süreli belleğe aktardığını açıkladı. Bilginin ne kadar sık kullanılırsa hafızanın o kadar güçleneceğini vurgulayarak, sürekli dijital notlar kullanmanın bu süreci zayıflattığını söyledi. Yapay zekâ ve dijital araçlara aşırı güvenin, eleştirel düşünme ve problem çözme becerilerini köreltebileceğine dikkat çekti. Dijital amneziden korunmak için önerilerini sıralayan Ahmadova, okunan veya dinlenen bilgileri yardım almadan hatırlamaya çalışmanın, basit günlük işleri not almadan yapmanın, düzenli uyku alışkanlığı edinmenin, haftada en az üç gün fiziksel aktivite yapmanın ve yeni bir beceri öğrenmenin faydalı olacağını belirtti.