Borsa İstanbul'da, herhangi bir somut gelişme olmamasına rağmen son dönemlerin en sert düşüşlerinden biri yaşandı. Çoğu endeks yüzde 7'nin üzerinde değer kaybederken, 60'tan fazla hisse senedi taban seviyeyi gördü. Bankacılık endeksi yüzde 8,5'i aşan düşüşle en büyük kaybı yaşarken, halka arz endeksi de yüzde 9'un üzerinde geriledi. Sanayi, BİST30 ve BİST100 endekslerindeki kayıplar ise yüzde 7,5'i geçti. Piyasalardaki bu ani panik satışı, yatırımcıları ve uzmanları endişelendirdi.
Piyasadaki endişelerin kaynağı ne?
Yaşanan sert düşüşün ardında çeşitli nedenler yatıyor. Bunlardan ilki, BİST30 hissesi Destek Finans Faktoring'in yeni endeks düzenlemeleri kapsamında BİST30'dan çıkarılacağına dair çıkan dedikodular. Bu durumun, bazı para piyasası fonlarının teminat olarak gösterdiği bu hisse senedi üzerinden ters repo işlemi yapması nedeniyle fonlarda sıkıntı yaratabileceği endişesi hakim. İkinci önemli dedikodu ise MSCI'nın Türkiye ile ilgili olumsuz bir karar alabileceği yönündeydi. Bu iki iddia, sosyal medyada hızla yayılarak yatırımcıların endişelerini artırdı. Ayrıca, Sermaye Piyasası Kurulu'nun (SPK) 28 Ağustos'ta yayımladığı yeni yatırım fonu rehberinin ardından çıkışların hızlandığı ve sert getiri kaybı yaşayan Pusula Portföy'ün temerrüde düştüğünü açıklaması, piyasadaki korkuyu daha da artırdı. Bu durum, benzer sorunların diğer portföy yönetim şirketlerine de yayılabilmesi endişesini doğurdu.
Fonlardaki çıkışlar ve likidite krizi
Yatırım fonlarından yaşanan yoğun çıkışlar, doğrudan borsaya yansıdı. Özellikle sosyal medyada yayılan korku ve endişeler, kartopu etkisi yaratarak paniği büyüttü. Fonların nakit ihtiyacını karşılamak için portföy yönetim şirketlerinin ellerindeki hisseleri satışa çıkarması ve diğer yatırımcıların da bu satışlara katılmasıyla domino etkisi oluştu. Fonların ağırlıklı hisse pozisyonlarının tek yönlü ve yüksek tutarlarda olması, satış yapmak istediklerinde alıcı bulunamamasına ve dolayısıyla likidite krizine yol açtı. Bu durum, dün borsada görülen sert satışların temel nedenlerinden biri olarak öne çıktı. Öte yandan, eski Borsa İstanbul Başkanı ve eski TCMB Başkan Yardımcısı İbrahim Turhan hakkında da yatırımcılarda korku ve paniğe neden olacak paylaşımlar yaptığı gerekçesiyle soruşturma başlatıldı. Atlas Portföy de yatırım fonlarındaki çıkış ödemelerini 5 iş günü sonra yapabileceğini duyurarak likidite riskini yönetmeye çalıştığını bildirdi. Bu gelişmelerin ardından Hazine ve Maliye Bakanlığı, piyasalardaki durumu değerlendirmek üzere Finansal İstikrar Komitesi'nin toplanacağını açıkladı.
