Glioblastoma'da Devrim: İngiliz Bilim İnsanları Yeni Bir Yöntem Keşfetti

İngiliz bilim insanları, ölümcül beyin tümörü glioblastomanın ilerlemesini durdurabilecek yeni bir yöntem geliştirdi. Fareler üzerinde yapılan deneyler, glioblastomanın en hızlı yayılımının beynin ak madde bölgelerinde olduğunu gösterdi. Bu bölgeler, akson adı verilen sinir hücresi bağlantılarıyla doludur ve kanser büyüdükçe bu bağlantılar parçalanarak Wallerian dejenerasyonu olarak bilinen bir temizlik sürecini başlatır.

Ancak bu sürecin, beyni korumaktan ziyade iltihaplanmayı artırdığı ve tümörün daha hızlı yayılmasına neden olduğu keşfedildi. Araştırmacılar, hasarlı aksonları temizleyen proteinin hedef alınarak, bu doğal onarım mekanizmasının tümör tarafından kötüye kullanımının önlenebileceğini düşünüyor. Beyin cerrahı Ciaran Hill, 'Bulgularımız, hastalığın erken evresinde müdahale edilebilecek bir pencere olduğunu gösteriyor. Beynin yaralanmaya verdiği tepkiye müdahale ederek tümörleri daha iyi kontrol altına alabilir ve daha az saldırgan bir hale getirebiliriz,' dedi.

Çalışmada, insanlardakine benzer glioblastoma geliştirecek şekilde genetik olarak değiştirilmiş fareler kullanıldı. 'SARM1' geni, beynin yaralanmalara verdiği tepkiyi yönetir ve bu gen devre dışı bırakıldığında farelerde daha az saldırgan tümörler gelişti, daha uzun yaşadılar ve beyin fonksiyonlarını büyük ölçüde korudular. Dolayısıyla, doğal yollarla hasarlı hücreleri temizleyen farelerde tümörler daha hızlı ilerledi. Halihazırda motor nöron hastalığı için klinik deneme aşamasında olan SARM1'i hedef alan ilaçların, glioblastoma tedavisinde de kullanılabileceği düşünülüyor. Prof. Simona Parrinello, 'Bu çalışma, glioblastomanın ilerlemesini yavaşlatmanın ya da tamamen önlemenin yeni bir yolunu gösteriyor. Bu özellikle önemli çünkü mevcut tedaviler genellikle etkisiz kalıyor, çoğu hasta teşhis edildiğinde hastalık zaten çok ilerlemiş oluyor,' diye belirtti. Parrinello, tümör büyümesiyle tetiklenen beyin hasarının durdurulmasının hem kanserin ilerlemesini yavaşlatabileceğini hem de hastalığa bağlı engelleri azaltabileceğini ifade etti. Araştırmacılar, SARM1'i hedef alan ilaçların glioblastoma için kullanılabilirliğini araştırmaya devam ediyor, ancak bu ilaçların insanlar üzerinde kullanılabilmesi için daha fazla test yapılması gerekiyor. Her yıl İngiltere'de yaklaşık 3 bin, ABD'de ise 12 bin kişiyi etkileyen glioblastoma, halen büyük oranda cerrahi müdahale, ardından kemoterapi ve radyoterapi ile tedavi ediliyor. Bu tedavi yöntemi, son yirmi yılda pek değişmedi. Hastalar önce ameliyatla tümörün mümkün olduğunca çıkarılması sürecinden geçiyor. Ardından altı hafta boyunca her gün radyoterapi ve kemoterapi alıyor. Sonrasında tedavi dozları azaltılıyor. Ancak tümör, yalnızca yedi hafta içinde iki katına çıkabiliyor. Beyin Tümörü Vakfı'na göre glioblastoma hastalarının ortalama yaşam süresi 12 ila 18 ay arasında. Beş yıl hayatta kalma oranı ise yalnızca yüzde 5.