Türk Devletleri Teşkilatı, savunma ve güvenlik konularında stratejik dayanışmayı güçlendiriyor

2009'da ortak kültürel bağlar ve ekonomik ilişkiler temelinde kurulan Türk Devletleri Teşkilatı (TDT), 7 Ekim'deki Gebele Zirvesi'nde stratejik dayanışma, savunma ve güvenlik konularına öncelik verdi.

SAVUNMA VE GÜVENLİK VURGUSU

Azerbaycan'ın ev sahipliğinde gerçekleşen 12. TDT Zirvesi'ne, dönem başkanı Azerbaycan'ın yanı sıra Türkiye, Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan, Macaristan, Türkmenistan ve KKTC liderleri katıldı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın da yer aldığı zirvenin ana gündem maddesi, jeopolitik değişimler ve riskler karşısında TDT'nin savunma ve güvenlik alanındaki işbirliğini artırması oldu.

ALİYEV'DEN ORTAK TATBİKAT ÖNERİSİ

Zirve sonunda yayımlanan Ortak Bildiri'de, TDT üyelerinin küresel ve bölgesel konulara ilişkin ortak pozisyon almaları gerektiği belirtilerek, terör başta olmak üzere güvenlik risklerine karşı işbirliğinin güçlendirilmesi vurgulandı. Azerbaycan Devlet Başkanı İlham Aliyev, güvenlik olmadan ekonomik kalkınmanın mümkün olmadığını belirterek, TDT ülkeleri arasında 2026 yılında Azerbaycan'da ortak askeri tatbikat düzenlenmesi önerisinde bulundu. Aliyev, bu öneriyle 2009'da imzalanan Nahçıvan Anlaşması'na atıfta bulunarak, barışın korunması ve güvenliğin TDT'nin temel sorumluluklarından biri olduğunu hatırlattı. Cumhurbaşkanı Erdoğan da TDT'nin değişen jeopolitik düzende yeni yetenek ve görevler üstlenmesi gerektiğini ifade ederek, "Türk Devletleri Teşkilatı artık sadece kültürel bir birliktelik değil. Stratejik bir dayanışma platformudur," dedi. Erdoğan, istihbarat, sınır güvenliği ve siber alan gibi çok boyutlu işbirliğinin konuşulduğunu ve TDT üyelerinin savunma harcamalarını artırma ve güvenlik konusunda adımlar attığını belirtti. Türkiye'nin gelecek yıl üstleneceği TDT dönem başkanlığında güvenlik ve savunma sanayi işbirliği alanlarında yeni bir ivme kazanılması bekleniyor.

TDT PLUS VE ZENGEZUR KORİDORU

Zirvenin bir diğer önemli sonucu ise TDT Plus adı verilen yeni bir formatın hayata geçirilmesi oldu. Bu format, TDT'nin üye olmayan ülkeler ve kuruluşlarla daha esnek çalışmasını sağlayarak uluslararası görünürlüğünü ve etki alanını genişletmeyi hedefliyor. Ayrıca, zirvede ele alınan konulardan biri de Zengezur Koridoru ve bağlantısallık projeleri oldu. Türk devletleri, Azerbaycan ile Nahçıvan arasında engelsiz ulaşım sağlayacak Zengezur Koridoru'nun yanı sıra Bakü-Tiflis-Kars demiryolu, Trans-Hazar Uluslararası Doğu-Batı Orta Koridoru ve Çin-Kırgızistan-Özbekistan demiryolu aracılığıyla Avrupa-Asya arasındaki ticaret yollarını çeşitlendirme amacını sürdüreceğini kaydetti.