Bilim dünyasında şok etkisi yaratan bir keşif, ipek üretiminin tarihi hakkındaki tüm bildiklerimizi altüst ediyor. Bugüne dek İpek Yolu'nun ortaya çıkışıyla yaygınlaştığı düşünülen ipek üretiminin, çok daha eskilere, tam 4 bin yıl öncesine dayandığına dair somut kanıtlar bulundu. Bu bulgu, tarih kitaplarının yeniden yazılmasına neden olabilir.
ESKİ KANITLAR YENİ GERÇEKLERİ ORTAYA ÇIKARDI
Araştırmacılar, modern ipek üretiminde kullanılan Bombyx mori türüne ait olduğu radyokarbon tarihleme, protein analizi ve mikroskobik incelemelerle doğrulanan olağanüstü korunmuş kozaları gün yüzüne çıkardı. MÖ 1940 ile MÖ 1765 arasına tarihlenen bu kozalar, şu ana kadar bulunan en eski evcil ipek böceği kozaları olarak kayıtlara geçti. Hatta, ipek üretiminin anavatanı sayılan Çin'de bile bu kadar eski ve iyi korunmuş örneklere rastlanmadığı biliniyor.
İPEK YETİŞTİRİCİLİĞİNİN KESİN KANITLARI
Keşfin heyecan verici boyutu, bulunan dut ağacı kömürleşmiş kalıntılarıyla daha da arttı. İpek böceklerinin ana besin kaynağının dut yaprakları olması, bu bölgede sadece ipek kullanımının değil, doğrudan ipek böceği yetiştiriciliğinin de yapıldığını net bir şekilde gösteriyor. Aynı kazı alanında daha önce bulunan ipek kumaş parçası da bu teoriyi güçlü bir şekilde destekleyen önemli bir unsur olarak öne çıkıyor. Araştırma ekibi, ipek böcekleri ve dut ağaçlarının, Tunç Çağı'nda Avrasya genelinde bilgi ve teknoloji yayılımına dair diğer kanıtlarla da uyumlu olarak, Himalayalar üzerinden Orta Asya'ya ulaşmış olabileceğini düşünüyor. Science Advances dergisinde yayımlanan bu çığır açan çalışma, ipek üretiminin tarihini yaklaşık 2 bin yıl geriye çekerek, İpek Yolu'nun kuruluşu öncesinde Orta Asya'da serikültür faaliyetlerinin varlığına dair en sağlam kanıtları sunuyor.
