Tallinn sokağının altından 14. yüzyıldan kalma dev bir gemi enkazı çıktı: Orta Çağ'ın sırları gün yüzüne serildi

Estonya'nın başkenti Tallinn'de, Lootsi Caddesi'ndeki bir ofis binası inşaatı sırasında beklenmedik bir keşif yapıldı. Yüzeyin sadece 1,5 metre altında, 1360'lı yıllardan kalma olduğu tahmin edilen 24,5 metre uzunluğunda devasa bir ticaret gemisi (Kog) enkazı bulundu. Bu buluntu, son yüzyılda Avrupa'da yapılan en önemli arkeolojik keşiflerden biri olarak değerlendiriliyor. Hanseatic ticaret filosuna ait olduğu düşünülen gemi, Orta Çağ denizcilik teknolojisi hakkında önemli ipuçları sunuyor.

KAZA MI, PLANLI BATIK MI?

Yapılan arkeolojik incelemeler, geminin limana yanaşırken değil, ani bir kaza sonucu battığını gösteriyor. Güverteye dağılmış kişisel eşyalar, deri ayakkabılar ve silahlar, kaza anındaki paniği adeta canlandırıyor. En dikkat çekici bulgulardan biri ise hâlâ işlevini koruyan ve Avrupa'da bulunan en eski kuru pusula örneği olduğu belirtilen bir alet. Bu enkaz, adeta bir 'zaman kapsülü' görevi görerek Orta Çağ denizcilerinin yaşamına ve karşılaştıkları zorluklara ışık tutuyor.

ZAMANIN ÖTESİNDE MÜHENDİSLİK VE GİZEMLİ KİRLİLİK

2026 yılında yayımlanan teknik analizler, geminin yapımında farklı bölgelerden getirilen kerestelerin kullanıldığını ortaya koydu. Gövdedeki meşelerin Polonya, bazılarının ise Litvanya'dan geldiği saptandı. Yalıtım için hayvan kürkleri ve katran gibi malzemelerin kullanılması, dönemin mühendislik bilgisinin tahmin edilenden çok daha ileri olduğunu gösteriyor. Enkazda bulunan iki adet 'gemi faresi' kalıntısı ise o dönemin gemi yaşamına dair nadir fiziksel kanıtlar sunuyor. "Lootsi Kogu" olarak adlandırılan bu devasa yapı, dört parçaya bölünerek laboratuvar ortamında hassas bir konservasyon sürecinden geçiriliyor. Müze yetkilileri, aynı bölgede daha da eski bir batığın daha tespit edildiğini ancak şimdilik bu gizemi toprak altında bırakmaya karar verdiklerini de ekledi. Tamamlanan restorasyonun ardından, bu tarihi gemi Estonya Deniz Müzesi'nde sergilenecek.