Libya'nın Sahra Çölü'nde hayata geçirilen ve 'Büyük Yapay Nehir' olarak bilinen devasa proje, çölün kalbindeki su kaynaklarını ülkenin kuzey kıyılarına taşıyarak tarımsal sulamada devrim yaratıyor. 4.000 kilometreyi aşan boru hattıyla, çölün derinliklerindeki 'fosil sular' adeta bir nehir gibi akıyor ve bölgedeki verimsiz toprakları bereketli tarım alanlarına dönüştürme potansiyeli taşıyor.
TARİHİ PROJE HAYAT BULDU
1980'li yıllarda başlatılan bu vizyoner proje, yaklaşık 40.000 yıl önce yer altında birikmiş, yenilenemez 'fosil suları' kullanarak hayata geçirildi. 20 yıldan uzun süren inşaat süreci ve 25 milyar doları aşan maliyetiyle tamamlanan bu devasa mühendislik harikası, günde 6,5 milyon metreküp su taşıma kapasitesiyle binlerce olimpik yüzme havuzunu doldurabilecek bir hacme ulaşıyor. Sistemin yerçekimi gücünden faydalanarak enerji tüketimini minimize etmesi de projenin dikkat çekici yönlerinden biri.
GELECEĞE YÖNELİK ENDİŞELER VE SÜREN ONARIMLAR
Ancak, uzmanlar bu fosil su kaynaklarının mevcut çekim hızıyla 60 ila 100 yıl içinde tükenme riski taşıdığına dikkat çekiyor. Ülkedeki iç savaş sürecinde boru hatları ve altyapının zarar görmesi, projenin sürdürülebilirliği ve operasyonel kapasitesi konusunda endişelere yol açarken, onarım çalışmaları da aralıksız devam ediyor.
