• satrroıad dörüm
  • ceylan hafriyat
EKONOMİ
Yayınlanma : 03 Kasım 2026 21:27

Merkez bankaları faizleri artıracak mı?

Merkez bankaları faizleri artıracak mı?
Küresel piyasalar, merkez bankalarının faiz artırıp artırmayacağını merakla bekliyor. ABD, Avrupa, İngiltere ve Japonya'da enflasyon ve enerji fiyatlarındaki artış faizlerin yükseleceği beklentisini güçlendiriyor.

Küresel piyasalar, ABD'deki seçim süreci, Orta Doğu'daki gelişmeler ve makroekonomik veriler doğrultusunda merkez bankalarının gelecek adımlarına odaklanmış durumda. ABD Merkez Bankası (Fed), Avrupa Merkez Bankası (ECB) ve Japonya Merkez Bankası (BoJ), geçen ayki toplantılarında faiz oranlarını sabit tutarak bekle-gör politikasını sürdürdü. Bu durum, faiz artışlarının sona erdiği anlamına gelmiyor. Enflasyonun kalıcılığı ve enerji fiyatlarındaki artış, yeni sıkılaşma adımları için zemin hazırlıyor. Para piyasalarında, aralık ayında bu üç bankanın da faiz artırımına gidebileceği ihtimali güçlü bir şekilde fiyatlanıyor.

ABD ve Avrupa'da enflasyon endişesi

Merkez bankaları enflasyonla mücadele ederken, ABD'de ekonominin sıcaklığını koruduğuna dair veriler, Fed'in politikalarında daha sert bir duruş sergileyeceği beklentisini artırıyor. Ülkede açıklanan büyüme ve kişisel tüketim harcamaları verileri, enflasyonun yüksek seyretmesine neden oluyor. Orta Doğu'daki jeopolitik gerilimler ve petrol fiyatlarındaki artış da enflasyonist baskıyı güçlendirerek Fed'in sıkı para politikasını sürdürmesi öngörüsünü destekliyor. Fed Başkanı Kevin Warsh, enflasyonun yüksek seviyesini koruduğuna dikkat çekerek, “Enflasyonun yüksek seviyesini koruduğuna işaret etti” dedi. Fed'in 28 Ekim'deki toplantısında faizleri sabit tutma kararı, 10'a karşı 2 oyla alınırken, iki üyenin faiz artırımı yönünde oy kullanması, sıkılaşma eğiliminin banka içinde de karşılık bulduğunu gösterdi. Piyasalar, Fed'in 9 Aralık'taki toplantısında 25 baz puanlık bir faiz artışı ihtimalini yüzde 73 olarak görüyor ve gelecek yıl en az bir faiz artışı daha bekleniyor. Avrupa'da ise enerji maliyetlerindeki yükseliş, ECB'nin para politikası görünümünü etkiliyor. Petrol ve doğal gaz fiyatlarındaki artış, üretim ve taşımacılık maliyetlerini yükselterek enflasyonist baskıyı artırıyor. Bu durum, ECB'nin fiyat istikrarını sağlamak için daha sıkı para politikası uygulaması gerekliliğini güçlendiriyor. Bankanın son toplantısında faizleri değiştirmemesine rağmen, enerji fiyatlarındaki artış enflasyon görünümünde yukarı yönlü, ekonomik büyüme görünümünde ise aşağı yönlü riskler barındırıyor. Piyasalarda, ECB'nin aralık toplantısında faiz artırımına gidebileceği ihtimali yüzde 87 olarak fiyatlanıyor. ECB Başkanı Christine Lagarde, Avro Bölgesi’ndeki artan enflasyon risklerine dikkat çekerek, “Aralık ayında yeni faiz artışının masada olduğunun sinyalini verdi” dedi. Öte yandan Lagarde'ın görev süresini tamamlamadan ayrılacağı haberi, Avrupa para politikasının kritik bir sürecinde liderlik belirsizliği yarattı.

İngiltere ve Japonya'da da sıkılaşma bekleniyor

İngiltere Merkez Bankasının (BoE) perşembe günü açıklayacağı faiz kararı da piyasaların gündeminde. Bankanın faizleri 25 baz puan artırması bekleniyor. Para piyasalarındaki fiyatlamalar, aralık ve gelecek yılın şubat aylarında da ilave faiz artışlarının olabileceğini gösteriyor. Japonya'da da benzer enflasyonist baskılar görülürken, BoJ'un aralık ayı itibarıyla para politikasındaki sıkılaşmayı artırması öngörülüyor. BoJ, 30 Ekim'deki toplantısında politika faizini yüzde 1,25'te sabit tuttu. Banka, yıl sonu için büyüme beklentisini yukarı yönlü güncellerken, enflasyon tahminlerinde sınırlı değişiklik yaptı. BoJ, yıl sonu çekirdek enflasyon tahmininin orta noktasını yüzde 2,5'te korudu. BoJ Başkanı Kazuo Ueda, aralık toplantısında faiz politikasının yeniden değerlendirileceğine yönelik açıklamalarda bulunarak, bankanın yakın dönemde faiz artışına gidebileceği beklentisini destekledi.