Türkiye'nin büyük şehirlerinde kiralık konut piyasası, giderek derinleşen bir 'güven ve erişim' krizine sahne oluyor. Yüksek faiz oranları konut alımını imkansız hale getirirken, kentsel dönüşüm nedeniyle evlerini boşaltmak zorunda kalan binlerce ailenin piyasaya girmesi, kiralık evlere olan talebi rekor seviyelere taşıdı. Arzın ciddi şekilde daraldığı bu ortamda, mülk sahipleri adeta piyasanın kontrolünü ele geçirmiş durumda ve 'sorunsuz kiracı' arayışı, bir iş başvuru mülakatından farksız hale geldi.
MÜLK SAHİPLERİ BANKA GİBİ İNCELEME YAPIYOR
Sektör temsilcilerinden alınan bilgilere göre, ev sahiplerinin talep ettiği belgeler ve sorgulamalar, bir bankanın kredi onay departmanını aratmayacak kadar detaylı. Kiracı adaylarının yalnızca meslek ve çalışma süreleri değil, aynı iş yerinde ne kadar süredir çalıştıkları ve işlerindeki istikrar da titizlikle inceleniyor. Maaş bordrosu ve SGK dökümü gibi standart belgeler yeterli görülmezken, ev sahipleri banka hesap özetlerini, kredi notlarını ve hatta kredi kartı limit bilgilerini de talep ediyor. Kredi limiti yetersiz görülen veya kredi kartı borcu yüksek olan adaylar doğrudan listeden elenirken, bazı ilanlarda bir yıllık peşin kira veya devlet memuru kefil şartı artık sıradan bir beklenti haline gelmiş durumda.
KİŞİSEL YAŞAM DETAYLARI DA MERCEK ALTINDA
Finansal yeterliliği sağlayan adayları, daha da derin bir kişisel yaşam sorgulaması bekliyor. Mülk sahipleri, kiracının geçmişteki ödeme alışkanlıklarını ve komşuluk ilişkilerini öğrenmek amacıyla 'önceki ev sahibinden referans' talep ediyor. Dahası, emlak danışmanları, ev sahiplerinin sözleşme öncesinde adayların sosyal medya hesaplarını incelediğini belirtiyor. Evcil hayvanı olup olmaması, evden çalışıp çalışmadığı veya evde sıkça misafir ağırlayıp ağırlamadığı gibi detaylar, doğrudan birer eleme sebebi olarak karşımıza çıkıyor. Bu durum, ev sahiplerinin mülklerini koruma hakkı ile kiracı adaylarının özel hayatlarının gizliliği arasındaki hassas dengeyi sorgulatıyor.
