Kaliforniya'nın hazinesi aslında Anadolu'dan: 'Calimyrna' incirinin sırrı Aydın'da saklıymış

ABD'nin tarımsal zenginlikleriyle övündüğü Kaliforniya eyaleti, aslında köklerini Anadolu topraklarından alıyor. Milyarlarca dolarlık devasa bir meyve endüstrisine sahip olan eyaletin en gözde ürünlerinden 'Calimyrna' incirinin tüm sırrı, Türkiye'nin Aydın yöresinden götürülen fidanlarda ve Anadolu'nun kadim tarım bilgeliğinde gizli.

EKONOMİYE YÖN VEREN FİDANLAR ANADOLU'DAN

Akdeniz iklimini aratmayan Kaliforniya'da ticari bir incir tarımı kurma hayaliyle yola çıkan Amerikalı girişimciler, rotayı dünyanın en kaliteli incirleriyle bilinen Aydın'a çevirmişler. Buradan özenle seçilen, kurutmalık olarak en makbul çeşidi olan 'Sarılop' incirinin fidanları, gemilerle okyanus ötesine taşınmış. Kaliforniya topraklarında hızla büyüyen bu fidanlar, beklenenin aksine beklenen verimi bir türlü vermemiş. Ağaçlar meyve tutsa da, bu meyveler olgunlaşmadan dalında çürüyüp dökülüyormuş.

DOĞANIN KENDİ SİSTEMİ AMERİKA'YA TAŞINDI

Amerikalı tarım bilimcileri, fidanları başarıyla kopyalayabilmişlerdi ancak Anadolu çiftçisinin nesillerdir uyguladığı, incirlerin gelişimindeki o sihirli formülü bir türlü çözememişlerdi. Bu gizemin peşine düşen uzmanlar, 'Sarılop' incirinin döllenmesi için bölgeye özgü mikroskobik bir arıcık türünün, yani 'incir sineğinin' polen taşıması gerektiğini keşfetmişler. Amerika'da bu özel arı türü bulunmadığı için döllenme gerçekleşmiyormuş. Çözüm olarak Türkiye'den sadece yeni fidanlar değil, bu hayati döllenmeyi sağlayacak erkek incirler ve incir sinekleri de Amerika'ya nakledilmiş. Anadolu'nun bu doğal ekosistem sırrı sayesinde Kaliforniya'daki bahçeler nihayet meyve vermeye başlamış ve bu özel ürüne, California ile İzmir (Smyrna) kelimeleri birleştirilerek 'Calimyrna' adı verilmiş.

HASAT TAKVİMİ BİLE AYNI

Türkiye'nin Ege coğrafyasında olduğu gibi, Kaliforniya'da da 'Calimyrna' incirlerinin hasat dönemi her yılın Ağustos ayında başlıyor. Ağaçta doğal olarak kuruyup yere düşen incirler, büyük bir titizlikle toplanarak kurutma alanlarına alınıyor. Eylül sonuna kadar süren bu yoğun hasat süreci, tıpkı Aydın ve İzmir'deki gibi yüksek iş gücü ve özen gerektiriyor. Günümüzde ABD, küresel incir pazarında önemli bir oyuncu olsa da, bu başarının temelinde yatan genetik kodlar, üretim teknikleri ve hatta hasat takvimi tamamen Türkiye'den ihraç edilen tarım kültürüne dayanıyor.