Global Piyasalarda Hafta Sonu Değerlendirmesi: Faiz Karışıklığı ve Emtia Fiyatlarındaki Dalgalanmalar

Geçtiğimiz haftada küresel piyasalarda makroekonomik gelişmeler yakından takip edildi. ABD'de Temmuz ayı Tüketici Fiyat Endeksi'nin (TÜFE) beklentilere paralel gelmesi ve yıllık enflasyonun düşüş eğilimini sürdürmesi, Fed'in faiz indirimi beklentilerini destekledi. Ancak, aynı döneme ait Üretici Fiyat Endeksi'nin (ÜFE) yüzde 0,3 ile son üç yılın en hızlı artışını göstermesi, Fed'in manevra alanına ilişkin endişeleri artırdı.

FED'İN FAİZ KARARI VE ÜRETİCİ FİYATLARI

Fed'in eylülde 25 baz puanlık faiz indirimine gideceğine dair beklentiler güçlü kalırken, yüksek üretici fiyatları bu ihtimali zayıflattı. Çin'deki makroekonomik gelişmeler de dikkatle izlendi. Temmuz ayında bankaların yuan cinsinden yeni kredileri 50 milyar yuan azalarak 20 yıl sonra ilk kez aylık bazda daraldı. Toplam sosyal finansman (TSF) stok büyümesi yıllık yüzde 9'a yükselirken, M2 para arzı yıllık yüzde 8,8 arttı. Analistler, bu verilerin hane halkı ve şirket kredilerinde isteksizliğin sürdüğüne işaret ettiğini belirtti. Temmuz ayı faaliyet göstergelerinde sanayi üretimi yıllık yüzde 5,7 yükselerek sekiz ayın en düşük artış hızını kaydetti, perakende satışlardaki yıllık artış ise yüzde 3,7 ile zayıf seyretti. Ocak-temmuz döneminde emlak yatırımları yüzde 12 geriledi ve kentsel anket işsizlik oranı yüzde 5,2'ye yükseldi. Çin Ulusal İstatistik Bürosu, Temmuz ayı TÜFE'sinin yıllık bazda yatay, ÜFE'nin ise yıllık eksi yüzde 3,6 olduğunu açıkladı. Konut piyasasında fiyat düşüş hızının birinci kademe şehirlerde kısmen yavaşladığı belirtildi, ancak analistler kalıcı dengelenme için daha kapsamlı desteğe ihtiyaç olduğunu kaydetti.

JEOPOLİTİK RİSKLER VE EMTİA FİYATLARI

Jeopolitik riskler ve diplomatik temaslar emtia fiyatları üzerinde etkili oldu. Rusya-Ukrayna savaşı ve ABD Başkanı Donald Trump ile Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in Alaska'daki zirvesi fiyatlamaları etkiledi. Trump'ın Çin ile gümrük tarifesi ateşkesini 90 gün uzatmasının, ABD-Çin ticaret müzakerelerinde en kötü senaryoyu geçici olarak ötelemiş olabileceği belirtildi. Ancak, Trump'ın müttefik ülkelere uyguladığı yüksek tarifeler arz-talep dengesini bozarak fiyatlarda dalgalanmalara yol açıyor. ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,32 seviyesinde tamamlanırken, dolar endeksi yüzde 0,3 azalışla 97,9'a indi. Değerli metallerde ABD'deki ılımlı enflasyon Fed'in faiz indirimi beklentisini güçlendirirken, yüksek üretici enflasyonu fiyatlarda baskı yarattı. Alaska zirvesinin yarattığı belirsizlik de fiyatlardaki düşüşü azalttı. Altın fiyatlarında Trump'ın altın külçelerine gümrük tarifesi koymayacağını açıklaması etkili oldu. Ons bazında altın yüzde 1,8, gümüş yüzde 0,9, paladyum yüzde 0,9 değer kaybederken, platin yüzde 0,3 değer kazandı.

BAZ METALLER VE TARIM EMTİALARINDAKİ GELİŞMELER

Baz metallerde Çin'in açıkladığı makroekonomik veriler fiyatlarda baskı yarattı, ancak nikel ve bakır pozitif ayrıştı. Şili'deki El Teniente madenindeki tünel çökmesi ve Zambiya'nın bakır üretimi düşüşü arz endişelerini artırdı. Antofagasta'nın karını artırdığı açıklaması da bakır fiyatlarını destekledi. Çinko fiyatlarında Trafigura'nın Singapur'daki depolardan büyük miktarda çinkoyu çekmesi ve ABD'ye sevk etmesi etkili oldu. Analistler, bunun nedeninin ABD'nin kritik madenler soruşturması sonucu çinko ithalatına ek vergi gelebileceği beklentisi olabileceğini belirtti. Bu hafta libre bazında bakır yüzde 0,3, nikel yüzde 0,4 değer kazanırken, çinko yüzde 1,3, alüminyum yüzde 0,5 ve kurşun yüzde 1,1 değer kaybetti. Brent petrol varil fiyatı, küresel petrol talebinin zayıflamasıyla 64,75 doları gördü, ancak Trump-Putin zirvesi öncesinde değer kaybını kısmen telafi etti. Fiyat yüzde 0,1 azalırken, doğal gaz fiyatı yüzde 2,5 değer kaybetti. Tarım emtia piyasası karışık bir seyir izledi. ABD'de yüksek verim öngörüleri ve Rusya ile Avustralya'daki artan buğday rekoltesi fiyatları baskılarken, ABD'den gelen güçlü ihracat satışları düşüşleri telafi etti. Buğday 4 yılın en düşük seviyesini test etti. Vadeli işlem ve emtia piyasaları uzmanı Zafer Ergezen, buğday rekoltesinin yüksek kalmaya devam ettiğini ve fiyatların baskı altında olduğunu belirtti. Dünya buğday ticaretinin yüzde 30'unun Rusya ve Ukrayna'dan gerçekleştiğini, ancak tahıl koridorunun ürünlerin uluslararası piyasalara erişimini sağladığını ifade etti. Ergezen, artan buğday üretim tahminlerinin de fiyatlardaki düşüşte etkili olduğunu söyledi.