Fransa Tarım Bakanlığı'nın verilerine göre, ülkedeki şarap üretimi bu yıl üçüncü kez düşüş gösterecek ve potansiyel olarak son 70 yılın en düşük seviyesine gerileyebilir. Bu durumun temel nedeni, rekor kıran sıcaklıklar ve şiddetli kuraklığın, özellikle şaraplık üzüm bağlarını olumsuz etkilemesi.
Bağlar sıcaklıklardan etkileniyor
Burgonya bölgesindeki önemli şarap üreticilerinden Maison Louis Latour'un CEO'su Florent Latour, bu yılki hasadın normalin yaklaşık yarısı kadar olduğunu bildirdi. INSEEC Grande École'de şarap uzmanı Jean-Marie Cardebat, Fransa'da hiçbir bölgenin artık sıcak hava dalgalarından muaf olmadığını vurguladı. Cardebat'a göre, Loire Vadisi ve Champagne gibi daha ılıman bölgeler bile sıcaklıklardan daha fazla etkilenirken, Bordeaux ve Languedoc-Roussillon gibi bölgelerdeki üreticiler geçen yıla kıyasla daha olumlu sonuçlar elde etti. Cardebat, Fransa'nın iklim değişikliğine uyum konusunda İspanya gibi ülkelere kıyasla daha az hazırlıklı olduğunu da belirtti.
Üretim kayıpları sektörü zorluyor
Artan sıcaklıklar, üzüm hasadının daha erken yapılmasından kaynaklanıyor. Maison Louis Latour CEO'su Latour, şirketin tarihindeki en erken hasat olan 14 Ağustos'ta başladıklarını ifade etti. Bu durum, hasat takviminin son yıllarda yaklaşık bir ay öne çekilmesine yol açmış durumda. İklim kaynaklı üretim kayıpları, şarap sektöründeki maliyetleri artırırken, Cardebat, sektörde şirket iflaslarının 2019-2025 döneminde üç katına çıktığını ve 2026'nın da zorlu geçebileceğini öngörüyor. Üreticilerin iklim değişikliğine uyum sağlaması için daha fazla yatırım yapması gerekmekle birlikte, düşük üretim ve yüksek maliyetler bu olanağı kısıtlıyor. Bu durum, sektörde bir “kısır döngü” yarattığı şeklinde yorumlanıyor. Fransa hükümeti, çiftçilere ve şarap üreticilerine yönelik 1 milyar Euro'yu aşan bir acil yardım paketi açıkladı.
Tüketimdeki düşüş ve bağ sökme politikaları
Fransa'da şarap tüketimindeki uzun vadeli düşüş de sektör üzerindeki baskıyı artırıyor. Günlük şarap tüketimi 1960'lardan bu yana önemli ölçüde azalırken, enflasyon ve tarifelerle birleşen bu durum stokların artmasına neden oldu. Bu koşullar altında üreticiler, arzı azaltmak amacıyla bağları sökmeye başladı. Bordeaux bölgesinde 2023'ten bu yana yaklaşık 20 bin hektar bağ sökülürken, 2026'da hükümet destekli bir programla Fransa'daki bağların yaklaşık yüzde 4'ünün sökülmesi bekleniyor. Bu program kapsamında, kalıcı olarak sökülen her hektar için üreticilere 4 bin Euro ödeniyor. Sektördeki kriz, üreticileri yeni ürün ve pazar arayışına yöneltiyor. Cardebat, özellikle ABD'yi yeni ürünlerin test edildiği önemli bir pazar olarak belirtirken, Güney Amerika, Brezilya ve Hindistan'ın da büyüme potansiyeli taşıyan pazarlar arasında yer aldığını ifade etti. Maison Louis Latour ise Güney Amerika, Brezilya ve Afrika pazarlarına odaklanıyor.
Üretim sıralamasındaki değişim ve gelir kaybı
Cardebat'a göre, Fransa'nın bu yıl üçüncü sıraya gerilemesi, üretim sorunlarının boyutunu gözler önüne seriyor. İtalya liderliğini korurken, İspanya'nın Fransa'yı geçme olasılığı bulunuyor. Bu durum, sadece sembolik bir değişim değil; üretimdeki düşüş, Fransa ve şarap sektörü için önemli bir gelir kaybı anlamına geliyor.
