Fransa'da Bayrou hükümeti düştü: Tarihi güven oylaması

Fransa'da yaklaşık 9 aydır görevde olan Başbakan François Bayrou'nun azınlık hükümeti, 1958'den bu yana kendi inisiyatifiyle gittiği güven oylamasında düşen ilk hükümet oldu. Ulusal Meclis Genel Kurulu'nda yapılan olağanüstü oturumda gerçekleştirilen güven oylamasında, 194 milletvekili Bayrou hükümetinden yana oy kullanırken, 364 milletvekili güvensizlik oyu verdi.

TARİHİ OYLAmanın SONUCU

Fransa'da 1958'den bu yana hükümetler 41 kez güven oylamasına gitmiş, ancak ilk kez bir hükümet kendi isteğiyle gittiği güven oylamasında parlamentodan yeterli desteği alamayarak düşmüştür. Daha önce ülkede 2 hükümet, muhalefetin sunduğu gensoru önergeleriyle düşürülmüştü. Siyasi grupların önde gelen isimlerinin oylama öncesi konuşmalar yaptığı Meclis oturumunda gergin bir hava hakimdi.

BAYRO'NUN KONUŞMASI VE ELEŞTİRİLER

Başbakan Bayrou, Meclis'te yaptığı konuşmada, hükümetini güven oylamasına götürme kararını “doğruluk testi” olarak tanımladı ve tarihi bir oylamanın yapılacağını belirtti. '2000 yılından bu yana diğerlerinden daha az üreten bir ülke haline geldik.' diyen Bayrou, Fransa'nın yaklaşık 50 yıldır dengeli bir bütçeye sahip olmadığını söyledi. 'Ülkemiz çalışıyor, zenginleştiğini düşünüyor ancak her yıl biraz daha fazla fakirleşiyor.' diyerek ülkenin içinde bulunduğu borç krizi için “iç kanama” benzetmesi yapan Bayrou, borca boyun eğmenin askeri güce boyun eğmekle eşdeğer olduğunu vurguladı. 'İster silahlarla ister bizi aşan borç nedeniyle alacaklılar tarafından baskı altında alınalım her iki ihtimalde de özgürlüğümüzü kaybediyoruz.' şeklinde konuştu. Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un partisinin Grup Başkanvekili Gabriel Attal ise parlamentonun kendi sorunlarını Fransızlara yansıtmadan çözmesi gerektiğini savundu ve hükümeti düşürmenin Fransızların siyasete olan güvenini zedeleyeceğini ifade etti. Muhalefetteki Sosyalist Partisi Grup Başkanvekili Boris Vallaud ise Macron'u ülkenin içinde bulunduğu siyasi krizden sorumlu tutarak, partisinin hükümete güven oyu vermeyeceğini yineledi. 'Sayın Başbakan, yenilginizi zafere çeviremeyeceksiniz.' diyerek, sosyalistlerin hükümet kurmaya hazır olduklarını söyledi. Aşırı sağcı Ulusal Birlik Partisi Grup Başkanvekili Marine Le Pen, güven oylaması sonrası Macron'un Ulusal Meclisi feshetmesi gerektiğini savundu. Bayrou hükümetini eleştirerek, 'Yürüttüğünüz kötü (politikaların) yasını kameralar önünde tutamazsınız.' dedi ve Meclis'i feshetmediği takdirde Macron'un 'ülkeyi durdurma noktasına getireceğini' iddia etti. Merkez sağcı Cumhuriyetçiler Partisi Grup Başkanvekili Laurent Wauquiez, hükümetin düşmesi halinde Sosyalistlerin kuracağı olası bir hükümeti, aşırı solun siyasi hedeflerini benimsemesi halinde desteklemeyeceklerini belirtti. Boyun Eğmeyen Fransa Grup Başkanvekili Mathilde Panot ise 5. Cumhuriyet döneminde ilk kez bir hükümetin güvenoyu alamadığı için düştüğüne dikkat çekerek, 'Macron'u kurtarmaya çalışanların hepsi onunla beraber düşecek.' dedi. Merkez sağcı Michel Barnier hükümeti, 3 aylık görev süresinin ardından 2025 bütçe görüşmelerinde yaşanan uzlaşmazlık nedeniyle 4 Aralık 2024'te muhalefetin sunduğu gensoru önergesiyle düşmüş, Macron da Bayrou'yu 13 Aralık 2024'te başbakan olarak atamıştı. Kamu borçlarıyla darda olan ülkede yeni bütçe görüşmeleri, hükümetle muhalefet kanadı arasındaki temel anlaşmazlık konularından biriydi. Bayrou da bazı resmi tatillerin kaldırılması ile 43 milyar avro civarında tasarruf yapılmasını içeren ve Fransızların tepki gösterdiği 2026 bütçesinin görüşülmesi öncesi hükümeti güven oylamasına götürme kararı almıştı.