• satrroıad dörüm
  • ceylan hafriyat
DÜNYA
Yayınlanma : 23 Ağustos 2026 02:29

Filipinler'deki adada 17 yapay zeka ile yönetim denemesi

Filipinler'deki adada 17 yapay zeka ile yönetim denemesi
Filipinler'deki Sensay projesi, adanın yönetiminde 17 tarihi liderin yapay zeka modellerini kullanarak yeni bir sistem denemektedir. Projeye olan ilgi büyük, ancak eleştiriler de mevcut.

Filipinler’in Palawan eyaletinde, alışılmış yönetim anlayışını değiştirmeyi amaçlayan ilginç bir proje gündeme geldi. İngiliz teknoloji girişimcisi Dan Thomson tarafından hayata geçirilen “Sensay” projesi, adanın yönetiminde tarihi liderlerin ve düşünürlerin yapay zeka modellerinden yararlanmayı hedefliyor.

Dijital mecliste tarihi isimler

Projede Mahatma Gandhi, Nelson Mandela, Eleanor Roosevelt, Sun Tzu ve Marcus Aurelius gibi önemli isimlerin konuşmaları ve yazıları, yapay zeka modellerinin eğitiminde kullanılıyor. Oluşturulan bu dijital modellerin, adanın geleceğine dair karar süreçlerinde oy kullanması ve bir yapay zeka konseyi oluşturması planlanıyor.

Proje için ilgi büyük

Projeye olan ilgi dikkat çekici boyutlara ulaştı; yaklaşık 12 bin kişi dijital “e-vatandaşlık” için başvuru yaptı. Ancak fiziksel adada şu an yalnızca bir kişinin yaşadığı belirtiliyor. Sensay kapsamında, ziyaretçiler ve ileride adada yaşayacak kişiler için 30 villanın inşası planlanıyor. Yönetim ve vatandaşlık sisteminin önemli bir kısmı, fiziksel yapıların aksine çevrim içi platformlar üzerinden yürütülüyor. Bununla birlikte, proje “yapay zekâyla yönetilen egemen mikro ulus” olarak tanımlansa da uluslararası hukuk açısından bir karşılığı bulunmuyor. Ada, bağımsız bir devlet olarak tanınmıyor ve resmi bir pasaporta sahip değil. Yapay zeka konseyi, karar alma süreçlerinin merkezinde yer almasına rağmen, sistem tamamen insan kontrolünden çıkarılmış değil. Dokuz kişiden oluşan “Denetim Meclisi”, yapay zekâ tarafından alınan kararlara veto uygulama yetkisine sahip. Projeye yönelik en önemli eleştiri ise yapay zekanın tarafsızlığı konusunda yoğunlaşıyor.