El Nino geliyor: BM'den küresel ısınma uyarısı, bu yaz ölümcül olabilir!

Birleşmiş Milletler'in meteoroloji kurumu, bu yazın son 10 yılın en kavurucu sıcaklarını getireceği tahmin edilen El Nino dalgasının hızla yaklaştığına dair endişe verici bir uyarıda bulundu. Kurum, bu doğa olayının doğrudan ölümlere dahi yol açabileceği riskine dikkat çekiyor.

EL NİNO DALGASI KAPIDA

Dünya Meteoroloji Örgütü'nün son verileri, Haziran ile Ağustos ayları arasında hava sıcaklıklarının 47 dereceye kadar tırmanabileceği bu olayın başlama ihtimalinin yüzde 80 olduğunu gösteriyor. Bu durumun Kasım ayına kadar sürme olasılığının ise yüzde 90 gibi yüksek bir oranda hesaplanması, küresel çapta ciddi bir iklim krizi senaryosunu gözler önüne seriyor. Pasifik Okyanusu'nun orta ve doğu kesimlerinde deniz yüzeyi sıcaklıklarının mevsimsel olarak artmasıyla oluşan El Nino, genellikle 9 ila 12 ay boyunca etkili oluyor ve uzmanlar bu ısınmanın dünya genelinde normalin üzerinde sıcaklıklara yol açacağını öngörüyor. Alizelerin zayıflamasıyla tetiklenen bu doğal döngü, iki ila yedi yılda bir tekrarlanarak küresel iklim sistemlerini derinden etkiliyor.

TARIMSAL ÜRETİM VE SAĞLIK RİSKLERİ

Bu güçlü doğa olayının yaratacağı bölgesel riskler şimdiden büyük endişe yaratıyor. El Nino, Güney Amerika'nın güneyi, Amerika Birleşik Devletleri'nin güney bölgeleri, Afrika Boynuzu ve Orta Asya'ya yoğun yağışlar getirirken, Avustralya ve Endonezya gibi bölgelerde ise şiddetli kuraklıklara neden oluyor. Bu durum, hem açlık dalgası hem de gıda arzında önemli düşüşler anlamına geliyor; özellikle kakao ve kahve gibi önemli ürünlerin üretiminin yapıldığı bu coğrafyalardaki olumsuz etkiler küresel piyasaları da etkileyebilir. Dahası, 2026 yılının ikinci yarısında Asya genelinde tarım ürünlerine zarar verecek çok sıcak ve kuru bir hava dalgası için şimdiden hazırlık yapılması gerektiği belirtiliyor. Sıcaklık artışının beraberinde getireceği hastalıkların da artması bekleniyor; özellikle nörolojik hastalıklar ve kanserin hızla artış gösterebileceği tahmin ediliyor.

BM'DEN ACİL İKLİM KRİZİ ÇAĞRISI

Dünya Meteoroloji Örgütü Genel Sekreteri Celeste Saulo, tehlikenin boyutuna dikkat çekerek, "Hem karada hem de okyanusta kuraklığı ve şiddetli yağışları artıracak olan bu potansiyel güçlü El Nino olayına karşı hazırlıklı olmalıyız. Aşırı sıcaklık tek başına karşılaştığımız en ölümcül iklim tehlikelerinden biridir ve bu durum tehdidi daha da büyütebilir. Isıya bağlı hastalıkların artması ve gıda ile su sistemleri üzerindeki baskının yoğunlaşması nedeniyle halihazırda hayatta kalma mücadelesi veren topluluklar sınırlarının çok daha ötesine sürüklenecektir." ifadelerini kullandı. İklim değişikliğinin, El Nino döngülerinin sıklığını doğrudan artırmasa da, bu olayların yol açtığı felaketlerin şiddetini ciddi şekilde artırdığı vurgulanıyor. Sanayi öncesi döneme kıyasla küresel sıcaklıkların zaten 1.3 derece artmış olması, El Nino etkilerinin daha büyük yangınlara ve ekin kıtlıklarına yol açmasına zemin hazırlıyor. Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri António Guterres ise bu durumu "acil bir iklim krizi" olarak nitelendirerek, "Dünya bu durumu çok acil bir iklim krizi olarak kabul etmek zorundadır. El Nino zaten ısınmakta olan bir dünyanın yangınına adeta körükle gidecektir ve bu durum kaçınılmaz felaketleri beraberinde getirecektir" uyarısında bulundu. Mevcut okyanus analizleri, nisan sonundan mayıs ortasına kadar Pasifik'te deniz yüzeyi sıcaklıklarının hızla yükseldiğini ve derinliklerdeki ısının ortalamanın 6 derece üzerine çıktığını gösteriyor.