Doğum izni uzuyor, babalara da ek haklar geliyor: Yeni düzenlemeler Meclis yolunda!

8 Mart Dünya Kadınlar Günü'nün ardından, kadınların hem annelik hem de çalışma hayatındaki yerini güçlendirecek yeni düzenlemeler Türkiye'de yeniden gündeme geldi. Devletin yeni stratejisi, kadınların doğum sonrası kariyerlerini sürdürmelerini ve istihdamdan kopmamalarını hedefliyor. Bu kapsamda doğum sonrası işten ayrılma oranları, doğum izinleri ve kadınlara sağlanan destekler mercek altına alındı.

DOĞUM SONRASI İŞTEN AYRILMA ORANLARI ENDİŞE VERİYOR

Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Nüfus Politikaları Kurulu'na sunulan bir araştırma, son 10 yılda doğum yapan yaklaşık 2 milyon kadının çalışma hayatındaki durumunu ortaya koydu. Araştırma sonuçlarına göre, doğum yapan her iki kadından biri bir yıl içinde işini bırakıyor. Doğum sonrası ilk 6 ayda kadınların yüzde 39,9'u işten ayrılırken, bu oran doğumdan sonraki 36 aylık dönemde yüzde 72,8'e ulaşıyor. Doğum sonrası işten ayrılmaların en önemli nedenleri arasında çocuk bakım maliyetleri ve düşük maaşlar gösteriliyor.

YENİ YASAL DÜZENLEMELER MECLİS'E GELİYOR

Doğum oranlarını artırmak ve kadınların iş hayatında kalmasını teşvik etmek amacıyla hazırlanan yeni yasal düzenlemelerin Ramazan Bayramı sonrasında Meclis'te yasalaştırılması planlanıyor. Yeni düzenlemeye göre, çalışan kadınlar için doğum izni 16 haftadan 24 haftaya çıkarılacak ve bu ek 8 haftalık izin doğum sonrası izne eklenecek. Kadınlar doğuma iki hafta kalana kadar çalışabilecek. Ayrıca babalık izni de mevcut 5 günden 10 güne çıkarılacak. Koruyucu ailelere de aynı izin hakkı tanınacak. Kadın konukevlerinden yararlanan ve yeterli geliri olmayan kadınlar ile çocuklarına harçlık verilmesi de öngörülüyor.

ANNELİK ÖDEMELERİNDE CİDDİ ARTIŞ

Doğum izni süresince iş göremezlik (rapor) ödemeleri de yeni düzenlemeyle artacak. Mevcut uygulamada 112 gün üzerinden hesaplanan 82 bin 208 TL tutarındaki annelik ödemesi, yeni düzenleme ile 168 gün üzerinden hesaplanarak en az 123 bin 312 TL'ye yükselecek. Annenin maaşına bağlı olarak bu ödeme tutarı daha da artacak. Örneğin 40 bin TL geliri olan bir anneye 149 bin 333 TL, 90 bin TL geliri olan bir anneye ise 336 bin TL ödeme yapılması öngörülüyor. Çalışan annelerin doğum izninde işten çıkarılması durumunda kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ve işe iade davası gibi hakları da güvence altına alınacak. Ayrıca eşit davranma ilkesinin ihlali durumunda çalışanlar dört aylık ücreti tutarında tazminat talep edebilecek.

DOĞUM YARDIMLARI VE GİRİŞİMCİLİK DESTEKLERİ SÜRÜYOR

Hükümetin doğum oranlarını artırma ve kadın istihdamını destekleme politikaları kapsamında, 1 Ocak 2025 itibarıyla doğan ilk çocuk için tek seferlik 5 bin TL, ikinci çocuk için aylık 1.500 TL, üçüncü ve sonraki çocuklar için ise aylık 5 bin TL ödeme yapılıyor. Bugüne kadar bu kapsamda 12 milyar 77 milyon TL ödeme yapıldı. Kadınların iş hayatından kopmaması için sanayiden teknolojiye, girişimcilikten bilimsel araştırmalara kadar birçok alanda kadın istihdamını artırmayı hedefleyen tematik bölgesel kalkınma ve mali destek programları da hayata geçirilecek. Kadınlara yönelik girişimcilik programlarının yaygınlaştırılması, eğitim ve mentorluk faaliyetlerinin artırılması planlanıyor.