Türkiye'de milyonlarca çalışanın kaderini belirleyecek olası bir düzenleme, çalışma hayatını derinden sarsacak gibi görünüyor. Asgari ücret ve civarında maaş alanların sayısının 9.5 milyona yaklaşmasıyla birlikte, iktidarın üzerinde çalıştığı iddia edilen 'sektörel ve bölgesel asgari ücret modeli' yeniden gündeme oturdu. Bu potansiyel adım, sendika başkanları tarafından Anayasa'ya aykırı bulunurken, uygulamanın yoksulluk sınırını daha da derinleştireceği yönünde ciddi uyarılar yapılıyor.
BÖLGESEL ASGARİ ÜCRET: EŞİTLİK İLKESİNE AYKIRI MI?
Türkiye Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu (DİSK) Genel Başkanı Arzu Çerkezoğlu, bölgesel asgari ücret uygulamasının asgari ücretin temel mantığıyla çeliştiğini vurguladı. Çerkezoğlu'ya göre asgari ücret, bir ülkedeki en düşük ücret standardı olmalı ve bunun altına inilemez. Bu durumun Anayasa'nın eşitlik ilkesini ihlal ettiğini belirten Çerkezoğlu, asıl meselenin asgari ücretin bölgelere göre farklılaşması değil, ülkenin ortalama ücreti haline gelmesi olduğunu savundu. Avrupa'da en düşük asgari ücrete sahip ülkelerden biri olduğumuzu hatırlatan Çerkezoğlu, bu tür eşitsizlik yaratacak tartışmaların anlamsızlığını dile getirdi. Bölgeler arası ücretlerin dibe doğru yarışacağı bir düzenin, tüm bölgeleri yoksullukta eşitleyeceği tehlikesine dikkat çekti.
DAHA FAZLA SÖMÜRÜ VE EŞİTSİZLİK TEHLİKESİ
Birleşik Metal-İş Genel Başkanı Özkan Atar da bölgesel asgari ücretin, işçileri daha fazla sömürmeye hizmet edecek bir uygulama olduğunu belirtti. Atar'a göre, en az olması gereken ücretin bölgeye göre farklılaştırılması mümkün değil. Bu durumun, sermayenin daha düşük ücretli bölgelere kaymasına ve eşitsiz ücrete yol açacağını öngörüyor. Asgari ücretin zaten açlık sınırının altında kaldığını ifade eden Atar, "Bu tutar, daha nereye düşürülmek isteniyor?" diyerek bölgesel asgari ücrete kesinlikle karşı olduklarını dile getirdi. Tarihsel olarak bakıldığında, bölgesel asgari ücret uygulaması 1951-1974 yılları arasında Türkiye'de yürürlükteydi ve az gelişmiş bölgelerde ücretlerin düşmesine neden olmuştu. 1974'te bu uygulamadan vazgeçilerek ulusal ölçekli tek bir asgari ücrete geçiş yapılmıştı. Dünya genelinde ise ABD, Kanada, Hindistan ve Çin gibi ülkelerde bölgesel asgari ücret uygulanırken, Avrupa Birliği ülkelerinde böyle bir uygulama bulunmuyor.
