ABD'de cuma günü başlayan havacılık krizinin etkileri pazar günü de sürerken, Federal Havacılık İdaresi'nin (FAA) uçuşları durdurma kararını kaldırmasına rağmen hava yolu şirketleri normal operasyonlarına dönemedi. FlightAware verilerine göre cuma günü yaklaşık 9 bin 200 uçuş iptal edildi, 7 bin 500 sefer gecikti. Cumartesi günü 6 bin 400'ün üzerinde uçuş iptal olurken, 8 binden fazla sefer gecikmeli gerçekleşti. İki günde 15 bin 600'ü aşkın uçuş iptal edildi, yaklaşık 15 bin 500 sefer gecikti. Pazar günü için de 875 iptal bildirildi; cuma gününden bu yana iptallerin toplamı 16 bin 400'ü geçti.
Arıza 17 kontrol merkezini etkiledi
13 Kasım Cuma günü hava trafik kontrol merkezlerinde yaşanan iletişim ve radar arızaları üzerine FAA, uçuş güvenliği gerekçesiyle ABD genelindeki kalkışların neredeyse tamamını durdurdu. Yaklaşık 5 saat süren karar, 11 Eylül 2001 saldırılarından bu yana ülke çapında uygulanan en uzun uçuş durdurma kararı oldu. Havalimanlarında uzun kuyruklar oluştu, on binlerce yolcu terminallerde kaldı. Uçak ve uçuş ekiplerinin planlanan konumlarında bulunamaması, hava sahası yeniden açıldıktan sonra da aksaklıkların sürmesine yol açtı. Krizin başladığı cuma günü Beyaz Saray'ın Durum Odası'nda acil toplantı yapıldı. Federal kurumlar olası bir siber saldırıyı araştırdı ancak ilk incelemelerde kötü niyetli saldırı bulgusu bulunmadı; yetkililer kesintinin teknik arızadan kaynaklandığını açıkladı. ABD Ulaştırma Bakanı Sean Duffy, “Arıza, hava trafik kontrol sisteminin iletişim altyapısına yeni bir yönlendirici yerleştirilirken meydana geldi” dedi. FAA'nın yüklenicisi L3Harris'in çalışması sırasında sistemde aşırı veri yüklenmesi yaşandı. Duffy, cihazın her 4 ila 5 saniyede 1000'den fazla bağlantı girişimine yol açtığını; bunun uçaklarla iletişimi ve radar verilerini aksattığını belirtti. Arıza, FAA'ya bağlı 22 kontrol merkezinin 17'sini etkiledi. Ekipmanın hatalı olup olmadığı ya da kurulumda yanlışlık bulunup bulunmadığı araştırılıyor.
Şirketlerden iptal, FAA'dan normale dönüş açıklaması
Delta Air Lines, United Airlines ve American Airlines cumartesi günü planlanan seferlerinin yaklaşık yüzde 25'ini iptal etti. JetBlue'da iptal oranı yaklaşık yüzde 45'e ulaştı. Hava yolu şirketleri, etkilenen yolcuların biletlerini ek ücret ödemeden ileri bir tarihe alabilmesi için özel düzenlemeler başlattı. Duffy, eskiyen hava trafik kontrol sisteminin yenilenmesi için Kongre'den 50 milyar dolar kaynak istedi. Daha önce 30 milyar dolar olarak açıklanan ihtiyaç, son arızanın ardından 50 milyar dolara çıkarıldı. Bakan, sistem modernize edilmezse benzer kesintilerin yaşanabileceği uyarısında bulundu. Kongredeki bazı Demokrat milletvekilleri de krizin soruşturulmasını ve sorumluların belirlenmesini istedi. FAA Başkanı Bryan Bedford, “Hava trafik kontrol sistemi yeniden istikrarlı biçimde çalışmaya başladı” dedi ve uçuş programlarının normale dönmesinin zaman alacağını açıkladı. Bedford, operasyonların 15 Kasım Pazar gününün geç saatlerine doğru büyük ölçüde olağan seyrine dönmesini beklediklerini belirtti. Uçakların, pilotların ve kabin ekiplerinin yeniden planlanan noktalara ulaştırılması gerektiğinden gecikme ve iptallerin bir süre daha sürmesi bekleniyor.









