Trump sonrası için iki parti de yön arıyor

İran savaşı sonrasında oy oranı gerileyen ABD Başkanı Donald Trump’ın Cumhuriyetçi Parti üzerindeki etkisi zayıflarken, bazı Cumhuriyetçi adaylar 80 yaşındaki ve görev süresi kısıtlı başkanla aralarına mesafe koymaya başladı. Kamuoyu desteği sınırlı kalan Demokratlarda ise parti yönetimi ile köklü değişim isteyen ilericiler arasında güç mücadelesi belirginleşiyor. İki kanadın uzlaştığı konu, Trump’ın görevden ayrılması gerektiği.

Cumhuriyetçilerde Trump sonrası tartışması

2026 ara seçimlerini hangi parti kazanırsa kazansın, yeni Kongre üyelerinin Washington’a gelişiyle ve 2028 başkanlık yarışının başlamasıyla siyasi geleceğe ilişkin çekişmenin öne çıkması bekleniyor. 2008’de kaybettiği New Hampshire Senato koltuğu için yeniden yarışan eski Cumhuriyetçi Senatör John E. Sununu, “Başkan Trump görevden ayrıldığında bu muazzam bir boşluk yaratacak. Ve ben şu soruyu soruyorum: Ülke bundan sonra nereye gidecek?” dedi. Cumhuriyetçi Parti’yi bir arada tutan en güçlü unsurun belirli bir politika ya da ilke değil, Trump’ın kendisi olduğu belirtiliyor. Trump, küçük hükümet ve serbest ticareti savunan mali muhafazakarlığı, muhafazakar sosyal değerleri ve güçlü dış politikayı bir araya getiren, Ronald Reagan döneminde partiyi tanımlayan “üç ayaklı muhafazakarlık” anlayışını geride bıraktı. Parti bugün, başkanın tercihlerine göre değişen popülizmle şekilleniyor. Geleneksel elit kesimden uzaklaşan Cumhuriyetçiler; Hispanikler, Afroamerikalılar ve gençler dahil Demokratların geleneksel seçmenlerinden bazılarını da kapsayan işçi sınıfı koalisyonuna yöneldi. 2028 başkanlık adaylığı tartışmalarında 42 yaşındaki Başkan Yardımcısı J.D. Vance öne çıkıyor. Trump’ı eleştirmekten sadık bir müttefikliğe geçen eski Ohio senatörünün, ülkenin ikinci en yüksek makamında görev yaparken bağımsız siyasi kimlik oluşturmakta zorlanabileceği değerlendiriliyor. Cumhuriyetçiler salı gecesi kayıp yaşarsa Vance’in ve benzer bir sonuçla karşılaşabilecek Dışişleri Bakanı Marco Rubio’nun başkanlık şansı zarar görebilir.

Demokratlarda liderlik ve değişim mücadelesi

Demokrat yetkililer, Kongre’nin iki kanadında da çoğunluğu elde edemeseler bile salı gecesi kazanımlar bekliyor. Ancak seçim sonrasına ilişkin ortak bir yol haritasında buluşamıyorlar. Parti yönetimi, çoğunluk sağlanması halinde ülkenin ilk siyahi Temsilciler Meclisi Başkanı olması beklenen Temsilciler Meclisi Üyesi Hakeem Jeffries’i destekliyor. İlericiler ise Jeffries ile Senato Demokrat Lideri Chuck Schumer’ı sorunun parçası olarak görüyor ve liderlikte ve politikalarda kapsamlı değişim istiyor. Bu talepler özellikle Amerika Demokratik Sosyalistleri (DSA) çizgisindeki Demokratlar arasında öne çıkıyor. Temsilciler Meclisi’nde şu anda DSA destekli 2 üye bulunuyor. New York Belediye Başkanı Zohran Mamdani’nin ön seçimlerde desteklediği adayların başarısıyla bu sayının yeni Kongre’de en az 7’ye ulaşması bekleniyor. DSA’nın desteklemediği ve kendisini demokratik sosyalist olarak tanımlamayan Michigan Senato adayı Abdul El-Sayed’in de sol kanada güçlü destek sağlayabileceği belirtiliyor. Gelecek hafta yeniden seçilmek için yarışacak, Demokratların başkan aday adaylarından Maryland Valisi Wes Moore, DSA’nın partide memnuniyetle karşılanıp karşılanmadığı sorusuna doğrudan yanıt vermedi. Associated Press’e konuşan Moore, “statükoyu sarsmaya hazır ve işlerin yapılması için nasıl hızlı hareket edileceğini bilen sağduyulu liderler” istediğini söyledi. Demokrat liderlerin hızlı davranması gerektiğini vurgulayan Moore, “'Hayır' ve 'yavaş' diyen bir parti olmak istemiyorum. 'Evet' ve 'şimdi' diyen bir parti olmak istiyorum. Umut ettiğimiz sonuçları ve ailelerimiz için görmeyi dilediğimiz şeyleri sunabilmek adına fazlasıyla sabırsız olan bir parti olmak istiyorum” ifadelerini kullandı.