Trump'ın Gazze Planı: Hamas Müzakerelere Hazır, İsrail Hazırlıklara Başladı

Orta Doğu'da son 24 saatte yaşanan gelişmeler, Gazze'deki olası bir ateşkesin gerçek anlamda sağlanıp sağlanamayacağı sorusunu akıllara getirdi. Hamas, ABD Başkanı Donald Trump'ın Gazze Planı'na karşı müzakerelere hazır olduğunu belirtirken, İsrail de planın ilk aşaması için hazırlıklara başladığını duyurdu.

TRUMP VE NETANYAHU ARASINDAKİ SÜREÇ

New York Times'ın analizine göre, ABD Başkanı Donald Trump ile İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu arasındaki son 20 günde yaşananlar, olayları bu noktaya getirdi. Analiz, 20 gün öncesine İsrail'in Katar'a yönelik suikast saldırısını işaret ederek, bu olayın Beyaz Saray'da Tel Aviv ile "diplomatik bir kırılma" yarattığını öne sürdü. İsrail jetlerinin 9 Eylül'de Katar'ın başkenti Doha'ya füzelerle saldırdığı ve bu saldırının, Hamas temsilcilerinin Gazze'deki savaşı sona erdirme planlarını görüştüğü bir yerleşim bölgesini hedef aldığı belirtildi. Bu eylem, analizde İsrail'in müzakerecileri bombalayarak müzakere etme çabası olarak nitelendirildi.

NETANYAHU'NUN PROVOKASYONU VE TRUMP'IN TEPKİSİ

Analizde, bu saldırının Netanyahu'nun geçmişteki saldırgan eylemlerinin ötesinde bir provokasyon olarak kayıtlara geçtiği ifade edildi. Hem bölgedeki hem de Washington'daki yetkilileri öfkelendiren saldırının, olası bir ateşkesi tehdit eder boyuta ulaştığı vurgulandı. Ancak 20 gün sonra Beyaz Saray'da bir araya gelen Netanyahu ve Başkan Trump, neredeyse iki yıldır süren savaşı sona erdirebilecek bir planı desteklediklerini açıklayarak dünya kamuoyunu şaşırttı. Trump'ın bu planı "çok büyük, güzel bir gün, medeniyet tarihinin en önemli günlerinden biri" olarak tanımladığı, Netanyahu'nun ise önerinin "savaş hedeflerine" uygun olduğunu belirttiği aktarıldı.

DİPLOMATİK BASKI VE GİZLİ GÖRÜŞMELER

New York Times'ın ismini açıklamak istemeyen Beyaz Saray yetkililerinden aktardığına göre, Katar saldırısı Trump'ın Netanyahu'ya karşı öfkesini artırdı. Uzun süredir İsrail'in Hamas'a yönelik saldırılarına göz yuman Trump, bu saldırı sonrası Netanyahu'yu barışa yönelmeye zorlamak için diplomatik baskıyı artırdı. İsrail'in Katar saldırısından sonraki 20 günlük süreç, ülkeler arasında gizli ve yüksek riskli bir diplomasi süreci olarak öne çıktı. Analizde, saldırıdan bir gün önce Trump yönetiminin Orta Doğu temsilcisi Steve Witkoff ve Kushner'ın, Netanyahu'nun danışmanı Ron Dermer ile Miami'de bir araya geldiği ve Katarlılara sunulacak ateşkes önerilerini tartıştığı öne sürüldü. Ancak Dermer'in İsrail'in planlanan saldırısını bu görüşmede paylaşmadığı belirtildi. Görüşmeden 12 saat sonra İsrail jetlerinin, Hamas'ın baş müzakerecisi Halil el-Hayya'nın da bulunduğu Doha toplantısına füze attığı aktarıldı. Analize göre Trump, planın uygulanması sırasında Netanyahu'nun desteğini almak için devreye girdi ve 25 Eylül'de Witkoff ve Kushner, New York'ta Netanyahu ile saatler süren gergin görüşmeler yaptı. 28 Eylül'deki gizli görüşmede, metindeki kelimeler ve Gazze'nin yönetimi gibi kritik konular üzerinde tartışmalar yaşandığı iddia edildi.

NETANYAHU'DAN ÖZÜR VE YENİ PLAN

New York Times, Trump'ın gün boyunca toplantılara telefonla katıldığını ve Netanyahu'nun planı uygulayacağını garanti ettiğini belirtti. 28 Eylül geç saatlerde Beyaz Saray'da yapılacak kamuoyu açıklaması için anlaşmaya varıldığı, Netanyahu'nun değişiklikleri İsrail lehine sağlamış olsa da planda hala "Filistin'in kendi kaderini tayin ve devletleşmesine giden güvenilir bir yol" ifadesinin yer aldığı aktarıldı. Arap ülkelerinin bazı değişikliklerden rahatsızlık duyduğu ancak Trump'ın planı kamuoyuna açıklamakta kararlı olduğu vurgulandı. Son olarak, Netanyahu'nun 9 Eylül Doha saldırısı nedeniyle Katarlılardan özür dilemesi gerektiği belirtildi. Hatta Netanyahu'ya "Bazen ben bile özür diliyorum. Şimdi özür dileme sırası sende" dediği öne sürüldü. 29 Eylül'de Oval Ofis'te çekilen karelerde Netanyahu'nun, telefonu eline alarak Katarlı başbakana yazdığı özür mektubunu okuduğu görüldü. New York Times'ın analizine göre, Doha saldırısı Orta Doğu barış sürecini sarsmasına rağmen, aynı zamanda diplomatik bir kırılma noktası oldu. Trump yönetimi, İsrail'in saldırısını bahane ederek Netanyahu'yu müzakere masasına zorladı ve yeni bir planın temelini attı.