Trump'ın barış planı: İsrail-Hamas ateşkesi nasıl sağlandı?

İsrail ve Hamas arasındaki ateşkes anlaşması, çatışmaların başlamasından 2 yıl 2 gün sonra, 9 Ekim'de sağlandı. Bu süreç, 60 binden fazla Filistinli sivilin hayatını kaybetmesi, 160 bine yakın kişinin yaralanması ve Gazze'nin büyük ölçüde yıkılmasıyla sonuçlandı.

TRUMP'IN ARABULUCULUĞU

ABD Başkanı Donald Trump, göreve geldiği ilk aylarda Rusya-Ukrayna ve İsrail-Hamas çatışmalarını sona erdirmeyi önceliklendirdi. İlk altı ayda istediği ilerlemeyi kaydedemeyen Trump, uluslararası itibarını yeniden kazanmak amacıyla İsrail-Hamas çatışmasının sona erdirilmesine odaklandı. Damadı Jared Kushner ve Özel Temsilcisi Steve Witkoff tarafından hazırlanan barış anlaşması taslağı, Trump'ın Netanyahu ve önde gelen Müslüman ülke liderleriyle yürüttüğü müzakerelerin temelini oluşturdu.

ULUSLARARASI BASKI VE KATAR SALDIRISI

Trump'ın Netanyahu üzerindeki etkisi, İsrail'in giderek artan uluslararası baskı karşısında yalnızlaşmasıyla daha da güçlendi. 22 Eylül'de başlayan BM Genel Kurulu, İsrail'in tarihte görülmemiş bir şekilde yalnızlaştığını ortaya koydu. Fransa ve İngiltere gibi birçok Batılı ülkenin Filistin Devleti'ni tanıması ve iki devletli çözüm dışında bir seçeneği kabul etmeyeceklerini açıklamaları, siyasi baskıyı artırdı. Uluslararası Ceza Mahkemesi'nin Netanyahu hakkında yakalama kararı çıkarması ve İsrail ordusunun Gazze'deki eylemlerinin "soykırım" olarak nitelendirilmesi, İsrail'in operasyonunun sonuna gelindiğini gösterdi. İsrail'in 9 Eylül'de Katar'daki Hamas heyetine düzenlediği askeri saldırı, ABD tarafından "sınırların aşılması" olarak görüldü ve Trump'ın tepkisini çekti. Bu saldırı, Netanyahu'nun çatışmayı yayma stratejisinin sonu oldu ve Netanyahu, Katar Emiri'nden özür dilemek zorunda kaldı.

HAMAS ÜZERİNDEKİ BASKI

Gazze'deki askeri çatışmanın geldiği aşama, hem İsrail hem de Hamas için durumu sürdürülemez hale getirdi. İsrail Genelkurmay Başkanlığı'nın aylar öncesinden Gazze'de hedeflere ulaşıldığı ve harekatın uzamasının fayda sağlamayacağı yönündeki tavsiyeleri basına yansıdı. Hamas ise uzun süredir ateşkese hazır olduğunu ancak İsrail'in tutumu nedeniyle bu noktaya gelinemediğini belirtti. Yönetim kadrosunun önemli bir bölümünü yitiren Hamas, Filistinlilerin artan baskısı altındaydı. Özellikle Trump Planı'nın ortaya çıkardığı umut, Filistinlilerin Hamas'ın planı kabul etmesi için devreye girmesine neden oldu. Mısır, Katar ve Türkiye'nin yapıcı rolü ve plandaki muğlaklıkların giderilmesi çabaları da Hamas'ın planı kabul etmesinde etkili oldu.