Kanada'da 1948-2004 yılları arasında faaliyet gösteren bir maden sahasında, yer altında tutulan yüz binlerce ton toksik arsenik tozu için yenilikçi bir geri kazanım yöntemi geliştirildi. Yaklaşık 7,6 milyon ons altının üretildiği bu eski maden, cevher işleme sırasında arsenopirit mineralinden açığa çıkan arsenik gazının soğumasıyla oluşan arsenik trioksit tozunu barındırıyor.
Atık yönetimi ve çevresel riskler
Bu toksik atıklar, günümüzde 24 ila 76 metre derinlikteki 14 farklı podda beton perdeler arkasında muhafaza ediliyor. Çalışanlar için risk oluşturan ve karmaşık tünel yapısı nedeniyle yüzeye çıkarılması zor olan bu malzemenin, mevcut planlara göre dondurma yöntemiyle yaklaşık 100 yıl boyunca kontrol altında tutulması öngörülüyor. Bu atıkların %79'u arsenik trioksitten oluşuyor.
Yeni geri kazanım teknolojisi
Geliştirilen yeni laboratuvar teknolojisi, atıkların su veya hafif alkali çözeltide çözülerek arseniğin %99'undan fazlasının sıvı faza aktarılmasıyla başlıyor. Bu aşamada altın çözünmediği için, toksik bileşen ayrıştırıldıktan sonra altının geri kazanılması da kolaylaşıyor. İkinci aşamada, çözeltiye tiyoüre dioksit eklenerek metal halindeki arseniğin çökmesi sağlanıyor. Laboratuvar denemelerinde %99'un üzerinde saflıkta arsenik geri kazanıldığı belirtildi. Araştırmacılar, yöntemin endüstriyel ölçekteki maliyetini ve verimliliğini incelemeye devam ediyor. British Columbia Üniversitesi'nden Tamara Etmannski, bu tür sahaların gelecekte elektronik sektörü için metalik arsenik kaynağı olabileceğini ve yöntemin çevresel riskleri azaltma potansiyeli taşıdığını belirtti.
