• satrroıad dörüm
DÜNYA
Yayınlanma : 15 Temmuz 2026 07:50

Sahara Çölü ve Amazon ortasında doğa harikası köprü keşfedildi

Sahara Çölü ve Amazon ortasında doğa harikası köprü keşfedildi
NASA, Sahra Çölü ile Amazon Havzası arasında muazzam bir doğa köprüsü keşfetti. Rüzgarlar, çöl tozunda taşıdığı fosforla Amazon'un ekosistemine katkı sağlıyor.

NASA, dünyanın en kurak bölgelerinden biri olan Sahra Çölü ile en sulak alanlarından Amazon Havzası arasında gizli kalmış bir doğa köprüsü keşfetti.

ÇÖL TOZU VE FOSFOR BAĞLANTISI

Bu çarpıcı araştırma, rüzgarlarla taşınan milyonlarca ton çöl tozunun, Atlantik Okyanusu'nu geçerek Amazon yağmur ormanlarının varlığı için hayati öneme sahip fosforu taşıdığını ortaya koyuyor. Kuzey Afrika'nın güçlü rüzgarları, Sahra Çölü'nden her yıl yaklaşık 182 milyon ton tozu havaya kaldırıyor. Bu devasa toz bulutunun 27,7 milyon tonu, 2 bin 600 kilometrelik Atlantik yolculuğunun ardından Amazon Havzası'na iniyor.

FOSFORUN EKOSİSTEMDEKİ ROLÜ

Özellikle Çad'daki Bodélé Çöküntüsü'nden çıkan tozlar, organik kalıntılar açısından zengin olup yoğun fosfor içeriyor. Amazon, aşırı yağışlar ve seller nedeniyle topraklarındaki mineralleri sürekli kaybetme riski taşırken, Afrika'dan gelen bu rüzgarlar her yıl yaklaşık 22 bin ton fosforu bölgeye bırakarak kayıpları dengeliyor ve ekolojik döngüyü sürdürüyor. NASA ve Fransız Uzay Ajansı'nın ortak projesi olan CALIPSO uydusu sayesinde elde edilen bu devasa doğa olayının üç boyutlu haritası, atmosferdeki tozun izlediği rotayı ilk kez ayrıntılı bir şekilde ölçmeyi mümkün kıldı. 1 Ağustos 2023'te sona eren CALIPSO'nun 17 yıllık verilere dayanarak yaptığı ölçümler, iklim ve atmosfer araştırmalarında güvenilir kaynak olma özelliğini koruyor.