Rusya'da trafik polisi, kış aylarında motorun daha hızlı ısınması amacıyla radyatör ızgarasının önüne karton veya benzeri malzemeler yerleştiren sürücülere yönelik denetimleri artırdı. Bu tür uygulamalar, izinsiz teknik değişiklik ve yangın riski oluşturduğu gerekçesiyle para cezasına çarptırılıyor.
Teknik yapıya aykırı müdahaleler
Rusya Trafik Güvenliği Ana Müdürlüğü (GIBDD) tarafından yapılan açıklamada, soğuk hava koşullarında aracın motorunun çabuk ısınması için uygulanan bu geleneksel yöntemin, araçların fabrika çıkışlı emiş ve soğutma standartlarına aykırı olduğu belirtildi. Denetimler kapsamında, motor hava emiş hattına yapılan dış müdahaleler sıkı bir şekilde kontrol ediliyor. GIBDD mevzuatına göre, aracın fabrika çıkışlı soğutma sistemini karton, halı veya tahta parçalarıyla kapatmak, "aracın teknik yapısını bozmak" suçu olarak kabul ediliyor. Güvenlik birimleri, motor bölmesinde aşırı ısınan bu yanıcı materyallerin doğrudan yangın tehlikesi yarattığı uyarısında bulunarak kuralı ihlal eden sürücülere idari para cezası uyguluyor.
Modern araçlarda mekanik hasar riski
Modern araçların soğutma sistemleri, milisaniyelik sensör verileri ve hava akış hesaplamalarıyla hassas bir şekilde yönetiliyor. Radyatör ızgarasının önüne yerleştirilen yabancı cisimler, doğal hava akışını engelleyerek motor bölmesinde kontrolsüz bir ısı birikimine yol açıyor. Bu durum, motor beyninin (ECU) hatalı değerler okumasına neden olabilir ve yeterli soğutma havası alamayan turbo şarj ünitesinin aşırı ısınarak yağlama kabiliyetini kaybetmesine ve hasar görmesine yol açabilir. Özellikle Euro 6 ve üzeri emisyon standartlarına sahip araçlarda bulunan "Aktif Ön Izgara Panjuru" (Active Grille Shutter) sistemi de sürücülerin ızgaraya karton veya plastik plaka sıkıştırmasıyla zarar görebilir. Bu durum, panjurları hareket ettiren elektrik motorunun zorlanmasına ve mekanik düzeneğin kırılmasına neden olabilir.
Türkiye ve Avrupa'da durum
Türkiye dahil birçok ülkede bu uygulama doğrudan bir trafik cezası maddesi olmasa da, araç muayene istasyonlarında bu tür derme çatma eklemeler teknik kusur olarak değerlendirilerek araçların onay sürecini olumsuz etkileyebilir. Ayrıca, kapalı otoparklarda ve güvenlik noktalarında yangın riski taşıyan bu tür yabancı maddeler araç güvenliğini tehlikeye atabilir. Yetkili servisler, radyatörün kartonla kapatılması nedeniyle meydana gelen aktif panjur, sensör grubu, turbo şarj ve motor beyni hasarlarını "kullanıcı kaynaklı yetkisiz müdahale" olarak değerlendirerek araçların fabrika garantisini devre dışı bırakabilir. Bu durum, sürücülere yüz binlerce liralık onarım masrafı olarak geri dönebilir.
