Rus uçaklarıNATO hava sahasını ihlal etti: Brüksel'de kritik zirve

Rusya'nın son dönemde NATO hava sahasına yönelik artan ihlalleri, önümüzdeki 15 Ekim'de Brüksel'de düzenlenecek NATO Savunma Bakanları Zirvesi'nin en önemli gündem maddesi olacak.

ARTAN İHLALLER VE TEPKİLER

Son zamanlarda yaşanan ihlaller arasında 10 Eylül'de Polonya hava sahasının 21 insansız hava aracı tarafından ihlal edilmesi ve bu araçlardan 3'ünün Hollanda'ya ait uçaklar tarafından düşürülmesi dikkat çekiyor. Ardından 3 gün sonra Romanya hava sahasını 1 İHA, 19 Eylül'de ise 3 Rus Mig-31 savaş uçağı Estonya hava sahasını 12 dakika boyunca ihlal etti.

ANGEMEN KURALLARI VE ULUSAL YETKİLER

NATO'nun angajman kuralları kamuya açık olmasa da, Rusya tarafından da bilinen belirli standartlara dayanıyor. Askeri unsurların herhangi bir durumda nasıl hareket edeceğini belirleyen bu kurallar, tüm müttefiklerin onayıyla kabul ediliyor ve uygulama yetkisi Avrupa Müttefik Kuvvetler Yüksek Komutanı'nda (SACEUR) bulunuyor. İhlalde bulunan bir uçağın vurulması için genellikle meşru müdafaa veya spesifik bir siyasi karar gerekliliği aranırken, ivedi ve somut bir tehdit algılanması halinde de silah kullanma yolu açık. Müttefik ülkelerin angajman kuralları genellikle NATO'nun kurallarıyla uyumlu. Ulusal silahlı kuvvetlerin kendi topraklarında ulusal komuta altında bağımsız kararlar almasının önünde bir engel bulunmuyor. Estonya'daki son ihlalde NATO misyonuna bağlı uçaklar devreye girdiği için İttifak'ın angajman kuralları geçerli oldu. Eğer ihlal NATO misyonu bulunmayan bir müttefik ülkede yaşansaydı, ulusal kurallar uygulanacaktı.

TÜRKİYE'NİN KATKISI VE ZİRVE

Bu ihlallere karşı Türkiye'nin AWACS ve F-16 katkısı, İtalya, İsveç ve Polonya'nın aldığı ek önlemlerle birleşiyor. NATO Genel Sekreteri Mark Rutte'nin başkanlık edeceği toplantıya Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler de katılacak. Toplantıda ayrıca Trump'ın 'NATO, Rus uçaklarını vurmalı' açıklaması ve Genelkurmay Başkanı Bayraktaroğlu'nun NATO toplantısında Türk Sanayi Günü'nde NATO ajanslarıyla stratejik buluşması gibi konular da gündeme gelebilir.