Orta Asya'da Türkiye damgası: Kardeş ordular Rusya'ya sırtını dönüyor mu?

Türkiye, Orta Asya'daki savunma iş birliğini stratejik bir hamleyle derinleştirerek, bölge ülkelerinin Rusya'ya olan askeri bağımlılığını kırma yolunda ilerliyor. Kazakistan, Kırgızistan, Tacikistan, Türkmenistan ve Özbekistan ile yapılan kapsamlı görüşmeler, uygun fiyatlandırma, sistem entegrasyonu ve karşılıklı güven üzerine kurulu. Bu strateji, bölge ülkelerinin Rusya ve Çin ile olan hassas dengelerini korurken, savunma tedarik yollarını çeşitlendirmelerine imkan tanıyor.

SAVUNMADA KİŞİYE ÖZEL YAKLAŞIM: TÜRKİYE'NİN MODELİ

Türkiye'nin savunma iş birliği yaklaşımı, her ülkenin kendine özgü ihtiyaçlarına göre uyarlanan 'iki ülke–iki masa' prensibiyle işliyor. Kazakistan'da ANKA İHA üretimi için altyapı çalışmaları hızlanırken, Baykar Savunma ile üretim ortaklığı için zemin hazırlanıyor. Kırgızistan, Bayraktar TB2, Akıncı ve ANKA gibi Türk İHA'larını envanterine alan ilk Kolektif Güvenlik Anlaşması Örgütü (CSTO) ülkesi olma başarısını gösterdi. Özbekistan'da ise Ejder Yalçın gibi zırhlı araç projeleriyle askeri-teknik iş birliği daha da genişliyor.

TACİKİSTAN VE TÜRKMENİSTAN İLE GÜVENLİK İŞ BİRLİĞİ

Tacikistan ile savunma ilişkileri son iki yılda somut adımlarla ilerliyor. Nisan 2022'de imzalanan askeri iş birliği anlaşması ve Temmuz 2023'te yürürlüğe giren yeni savunma iş birliği anlaşması kapsamında, 50 milyon TL değerinde Türk askeri teçhizatı Tacikistan'a tedarik edilecek ve Tacik personelin Türkiye'de alacağı askeri eğitim için 2 milyon TL ayrılacak. Türkmenistan ile savunma temasları ise ülkenin tarafsızlık ilkesine paralel olarak, Afganistan sınırından kaynaklanan risk algısı nedeniyle iç güvenlik odaklı zırhlı araçlar, deniz devriye platformları ve insansız hava araçları gibi alanlarda yoğunlaşıyor.

DİKKATLER ORTA ASYA'DAKİ BU GELİŞMELERDE

Türkiye'nin Orta Asya ülkelerine yönelik savunma ürünleri ihracatındaki yükselişi, uluslararası platformların da dikkatini çekiyor. ABD merkezli Nightingale Intelligence platformu, Orta Asya'da Rusya'nın askeri-endüstriyel etkisinin sürdüğünü belirtirken, Türk yapımı sistemlerin pazarda daha fazla yer bulmasının tercihleri etkilediğine işaret ediyor. Analiz, Türkiye'nin bu bölgedeki rolünü bir yer değiştirme değil, tamamlayıcı bir kaynak açma olarak nitelendiriyor.