OPEC şokta: BAE'nin ayrılık kararı küresel dengeleri altüst mü edecek?

Petrol piyasalarının nabzını tutan OPEC, Birleşik Arap Emirlikleri'nin (BAE) 59 yıllık üyeliğinin ardından ayrılma kararıyla sarsıldı. 1967'den beri grubun şekillenmesinde önemli rol oynayan BAE'nin bu hamlesi, küresel petrol dengelerinde ciddi kırılmalara yol açma potansiyeli taşıyor.

ÜRETİM KOTALARI ÜZERİNDE DERİNLEŞEN ANLAŞMAZLIK

BAE'nin bütçe dengesi için varil başına 50 dolar yeterliyken, Suudi Arabistan'ın 90 dolara ihtiyaç duyması, iki ülke arasında grubun izleyeceği politikalar konusunda derin bir çekişmeye neden olmuştu. Son yıllarda üretim kapasitesini artırma talebiyle öne çıkan BAE, 62 milyar dolarlık yatırımını gelire dönüştürme hedefiyle kısıtlamaya gitmek yerine grup üyeliğinden ayrılarak petrol ihracat gelirlerini artırmayı amaçlıyor. Bu durum, üye ülkelerin üretim kotalarını düzenleyerek küresel piyasalarda petrol fiyatlarını desteklemeye çalışan OPEC'in temel dinamiklerini altüst edebilir.

OPEC'İN ETKİSİ ZAYIFLAYACAK MI?

Norveç merkezli araştırma kuruluşu Rystad Energy'den Jorge Leon, BAE'nin kararının OPEC'in piyasa üzerindeki etkisini zayıflatabileceğini belirtiyor. Leon'a göre, BAE'nin Suudi Arabistan ile birlikte OPEC'te anlamlı düzeyde yedek üretim kapasitesine sahip az sayıdaki üyeden biri olması, grubun piyasa üzerindeki etkisini sağlayan temel mekanizma. Bu ayrılığın kısa vadede etkisinin sınırlı kalabileceği ancak uzun vadede yapısal olarak daha zayıf bir OPEC anlamına geleceği vurgulanıyor. Oxford Üniversitesi'nden Adi Imsirovic ise bu kararın "OPEC için sonun başlangıcı olabileceği" uyarısında bulunarak, Suudi Arabistan'ın fiyatları kontrol etmesinin daha da zorlaşacağını öngörüyor. OPEC, küresel petrol rezervlerinin yaklaşık yüzde 80'ini elinde bulundururken dünya ham petrol üretiminin yaklaşık yüzde 38'ini ve küresel petrol ihracatının yüzde 50'sinin üzerinde bir paya sahip.