Nepal, doğal afetlerin özellikle muson sezonunda sıkça yaşandığı bir ülke. Eylül 2024'te meydana gelen büyük sel ve heyelanlar, 100'den fazla can kaybına neden olmuştu.
Yeni felaket ve can kayıpları
Son olarak, Rasuwa ve Nuwakot bölgelerinde çarşamba günü Bhote Koshi Nehri'nde gerçekleşen ani sel, büyük bir yıkıma yol açtı. Bu felakette 150'den fazla kişi hayatını kaybederken, yüzlerce kayıp olduğu bildirildi. Selin nedeni hakkında henüz kesin bir bilgi yok; ilk başta depremin etkisi olduğu düşünülse de, son incelemelerde sismograf verileri bu olayın bir heyelan olduğunu ortaya koydu.
İki senaryo üzerinde duruluyor
Uzmanlar, bu olayla ilgili iki olasılık üzerinde duruyor. İlk olarak, buzul gölü taşması (GLOF) senaryosu. Bu durumda, yüksek kesimlerden kopan buz ve kaya parçaları bir buzul gölüne düşerek suyun aniden akmasına sebep oluyor. İkinci olasılık ise bir heyelanın nehir yatağını kapatarak suyun birikmesine yol açması. Bu durumda, biriken su basınç nedeniyle seti aşarak büyük bir sel dalgası oluşturabiliyor. Barcelona Üniversitesi'nden Prof. Marc Oliva, Himalayalar'ın genç bir dağ sistemi olduğunu ve bu nedenle bölgedeki hareketliliğin sık yaşandığını belirtiyor. Oliva, buzul göllerinin risk taşıdığını ve bu alanların izlenmesi gerektiğini vurguluyor. Ancak, Amics del Nepal Başkanı Cristina Morales, bölgedeki altyapının yetersiz olduğunu ve mevcut kurtarma ekiplerinin kapasitesinin aşıldığını ifade ediyor. Ayrıca, bölgede yaşayanların köylerinin nehir yataklarına yakın konumlanmasının ani sel riski oluşturduğuna dikkat çekiliyor. Nepal ile Tibet arasındaki bu güzergah, dağcılar ve hacıların yoğun olarak kullandığı bir rota. Sel felaketi sonrası turistlerin güvenliğini sağlamak amacıyla seyahat acenteleri güzergahlarını değiştirmeye başladı. Viatges Independents i Trekking, bu sınır kapısına turist göndermemeye karar verirken, daha önceki felaketlerle aynı riski almak istemediklerini belirtiyor.
