Hürmüz'deki gerilim BRICS'i ikiye böldü: İran'dan İsrail'e sert kınama çağrısı

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi'nin Yeni Delhi'deki BRICS toplantısında dile getirdiği, ABD ve İsrail'in uluslararası hukuku ihlal ettiği yönündeki iddiaları ve İsrail'in kınanması çağrısı, grubun içindeki derin görüş ayrılıklarını gün yüzüne çıkardı.

BRICS'in Bölünmüşlüğü: İran ve BAE Aynı Çatıda

İran ve Birleşik Arap Emirlikleri gibi bölgesel rakiplerin aynı platformda yer aldığı BRICS toplantısı, 28 Şubat'ta İsrail bombardımanıyla başlayan çatışmaların gölgesinde toplandı. Arakçi, Washington'ın tutumunu "yasadışı yayılmacılık ve savaş çığırtkanlığı" olarak nitelendirerek, İran'ın diplomasiye açık olduğunu ancak kendini savunmaya hazır olduğunu vurguladı. Bakan, "İran bu nedenle BRICS üye devletlerini ve uluslararası toplumun tüm sorumlu üyelerini, Amerika Birleşik Devletleri ve İsrail tarafından gerçekleştirilen uluslararası hukuk ihlallerini açıkça kınamaya çağırmaktadır" diyerek üyeleri harekete geçmeye davet etti. Grubun oybirliğiyle karar alma mekanizması, sahadaki gerilimler nedeniyle ortak bir bildiri yayınlanmasını zorlaştırıyor.

Hürmüz Boğazı Krizinin Küresel Ekonomiye Etkisi

Hürmüz Boğazı'nın fiilen kapatılmasıyla küresel enerji piyasaları tarihin en büyük arz kesintilerinden birini yaşıyor. Dünya petrol sevkiyatının beşte birini gerçekleştiren bu kritik su yolundaki aksamalar, ham petrol fiyatlarını hızla yukarı çekti. Tanker trafiğine getirilen kısıtlamalar, özellikle Hindistan gibi enerji ithal eden ekonomiler için enflasyon ve ekonomik yavaşlama riskini artırdı. Bölgedeki güvenlik krizi, Umman açıklarında bir Hint gemisine düzenlenen saldırıyla daha da tırmandı. Hindistan Dışişleri Bakanlığı, tüm mürettebatın güvende olduğunu açıklarken ticari gemilerin hedef alınmasını sert bir dille eleştirdi ve "Bu saldırı kabul edilemez ve ticari gemicilik ile sivil denizcilerin hedef alınmaya devam edilmesinden derin üzüntü duyuyoruz" ifadelerini kullandı. Bu yaşananlar, 2011'de genişleyen BRICS içindeki jeopolitik fikir ayrılıklarını daha da belirgin hale getirdi. Toplantıya ev sahipliği yapan Hindistan Dışişleri Bakanı Subrahmanyam Jaishankar ise dengeli bir ton benimseyerek istikrar vurgusu yaptı.