Güneş bedava, arazi bedava ama elektrik bize pahalıya patlayacak!

Daha önce 'Deli Dumrul' projeleriyle yolcu ve araç geçiş garantili köprü, otoyol, tünel ve havaalanı gibi devasa yatırımların ardından, şimdi de Suudi Arabistan'ın himayesinde 'elektrik satış garantili' santraller dönemi başlıyor. Anadolu'nun bereketli topraklarında, cömertçe yağan güneş ışınlarından elde edilecek elektriği, 30 yıl boyunca Suudi Arabistan'dan satın alacağız. Bu stratejik anlaşma, TBMM Dışişleri Komisyonu'ndan geçti.

BEDAVA ARAZİ, GARANTİLİ SATIŞ

Suudiler, yap-işlet-devret (YİD) modeliyle Sivas ve Karaman illerimizde iki büyük güneş enerjisi santrali (GES) kuracak. Anlaşmaya göre, elektriğin megavatı ilk beş yıl boyunca 47.5 Euro'dan alınacak. Sonraki 25 yıl için ise Sivas'ta megavat başına 23.41 Euro, Karaman'da ise 19.95 Euro ödenecek. Bu rakamlar, 25 yıllık sürede Sivas'ta kilovatsaat başına 2.35 Euro'ya, Karaman'da ise 1.99 Euro'ya denk geliyor. Dahası, Türkiye bu devasa projeler için Suudilere arazi tahsisini ücretsiz yapacak. Yaklaşık 2 milyar dolara mal olacak bu santrallerin temeli bu yıl atılacak, 2028'de faaliyete geçecek ve 2058'de devlete devredilecek.

VERGİ MUAFİYETİ VE YERLİ İSTİHDAM ENDİŞELERİ

'Al ve Öde' taahhüdü gereği, iki santralin üreteceği toplam 2 bin megavatlık elektriğin tamamı, ihtiyaç olmasa dahi 30 yıl boyunca Elektrik Üretim Anonim Şirketi (EÜAŞ) tarafından satın alınacak. Muhalefetin 'Türkiye'nin 30 yılını ipotek altına alan ve ağır yükümlülükler getiren' eleştirilerine rağmen anlaşma, AKP ve MHP oylarıyla komisyondan geçti. CHP Eskişehir Milletvekili Utku Çakırözer, projenin detaylarına dikkat çekerek, santral sahasının 500 metre çevresinde yapılaşma olmayacağını ve proje için ithal edilecek her türlü ekipman, yedek parça ve sarf malzemesinin Katma Değer Vergisi (KDV) ve Özel Tüketim Vergisi'nden (ÖTV) muaf tutulacağını belirtti. Çakırözer ayrıca, iki santralde Türk vatandaşı işçi çalıştırılmasına dair hiçbir hüküm bulunmadığını, Suudilerin kendi vatandaşlarını istihdam edeceğini vurguladı. Elektrik Mühendisleri Odası ise bu anlaşmayı Osmanlı dönemindeki kapitülasyonlara benzeterek, projenin toplam maliyetinin Faz 1 ve Faz 2 ile birlikte 6 milyar Euro'yu bulacağını hesapladı.