Fon kriziyle Borsa İstanbul’un piyasa değeri iki ayda 173 milyar 505 milyon dolar azaldı. Böylece kayıp, işsizliğin arttığı ve Türkiye ekonomisinin küçüldüğü 2008 küresel finans krizinde borsada görülen 170 milyar dolarlık düşüşü aştı.
Borsa değerinde 7,8 trilyon liralık erime
BIST 100, 1987’den bu yana ilk kez üst üste 7 hafta geriledi. Ağustos sonunda 479 milyar 218 milyon dolara (23 trilyon 37 milyar lira) ulaşan borsanın piyasa değeri, ekim sonunda 305 milyar 713 milyon dolara (15 trilyon 193 milyar lira) indi. İki aylık düşüş 173,5 milyar dolar, yani 7,8 trilyon lira oldu. Piyasa değeri nisanda 504 milyar dolara çıkmıştı; bu seviyeye göre toplam düşüş 200 milyar dolara yaklaştı. 2008’de borsanın değeri 290 milyar dolardan 120 milyar dolara gerilemiş, düşüş oranı yüzde 60’a yaklaşmıştı. Piyasa değerinin 100 milyar dolardan fazla azaldığı bir diğer takvim yılı 2011 oldu.
2026’da en çok kaybettiren varlık sınıfı
Fon krizinin etkisiyle Borsa İstanbul bu yıl dünyanın en çok kaybettiren varlık sınıfı oldu. ABD, Avrupa ve Asya borsalarının yükseldiği 2026’da BIST 30 dolar bazında yüzde 5 geriledi. Borsadaki yaklaşık 600 diğer şirkette düşüş yüzde 40’ı aşarken, soruşturmada adı geçen bazı hisselerde kayıp yüzde 90’ın üzerine çıktı. BIST 100 dün yüzde 1,88 yükselerek 10 bin 961 puana ulaştı. Analist Mustafa Kemal Eski, kayıpların telafisinde işlem hacmi, fon piyasasına girişler, enflasyon oranları ve tasfiye edilen fonlardaki satış baskısının belirleyici olacağını söyledi. Eski, “Bunları sağlayamadıkça karmaşayı 2027’nin ikinci yarısına kadar devam ettirmek zor olmayacaktır” dedi. BIST 100 için 12 ay sonrasına yönelik beklentisinin 19 bin puanlardan 15 binlere indiğini de belirtti. DEVA Partisi Genel Başkanı Ali Babacan, borsadaki kaybın daha da derinleşmemesi için dört maddelik bir yol haritası önerdi. Babacan, “Son 2 ayda halka açık şirketlerimizin toplam değeri 479 milyar dolardan 306 milyar dolara düştü. Fabrikalarımız, ticari işletmelerimiz, bankalarımız gözümüzün önünde erimeye devam ediyor. Cumhuriyet tarihinin en büyük piyasa dolandırıcılığıyla karşı karşıyayız” dedi. Babacan, krizin aşılması için listenin açıklanmasını, Mecliste araştırma komisyonu kurulmasını, ilgili kuruluşların yöneticilerinin görevden alınmasını ve süreci yönetmek üzere tam yetkili bir “görev gücü” oluşturulmasını istedi. Kamu yöneticileriyle ilgili çağrısında ise “Finansal piyasalarla ilgili kararlar değil 45 gün, değil 1 gün, 1 dakika dahi geciktirilmez. İlgili kurumlardaki yöneticilerin tamamını derhal görevden alın. Kazaya karışanlara bir süre araç kullandırılmaz” ifadelerini kullandı.
