Ankara'nın Haymana ilçesinde yer alan Evliyafakı köyü, Sakarya Meydan Muharebesi'nin izlerini taşıyarak 105 yıldır şehitleriyle birlikte yaşamını sürdürüyor. 23 Ağustos 1921'de başlayan ve Milli Mücadele'nin kilit noktalarından biri olan Sakarya Meydan Muharebesi sırasında köy, 22 gün 22 gece süren şiddetli çatışmalara sahne oldu ve cephe hattının stratejik bir konumu haline geldi.
Şehit mezarları köylülerle iç içe
Evliyafakı, muharebede çok sayıda şehit vermesiyle biliniyor. Savaş sırasında cepheye giden askerlerin birçoğunun şehit düştüğü belirtiliyor. Köydeki evlerin bahçelerinde dahi şehitlere ait mezarlar bulunuyor. Köylüler, tarla ve bahçe işleri yaparken bu mezarlara rastladıklarını aktarıyor. Edinilen bilgilere göre köyde yaklaşık 600 şehit yatıyor.
Tarihi miras ve ziyaretçiler
Evliyafakı Mahallesi muhtarı Kemal Karaduman, köyün savaşla anıldığını ve Atatürk'ün de burada birçok anısının bulunduğunu belirtti. Karaduman, "Hatt-ı müdafaa yoktur, sath-ı müdafaa vardır" sözünün bu köyde söylendiğini ifade etti. Köyü özellikle Yunanistan'dan gelen ziyaretçiler de ilgi gösteriyor. Haymana Belediye Başkanı Levent Koç ise, bölgenin Türk ordusunun 238 yıllık geri çekilişinin bittiği topraklar olduğunu vurgulayarak, Sakarya'nın yeterince değer görmediğini dile getirdi. Koç, Haymana'yı Çanakkale gibi bir tarih turizmi noktası haline getirme hedefinde olduklarını ve savaşın canlandırılacağı projeler geliştireceklerini söyledi.
