• satrroıad dörüm
  • ceylan hafriyat
DÜNYA
Yayınlanma : 07 Kasım 2026 22:48

Elmaslı taşlarla inşa edilen kent: 72 bin ton elmas yeraltında

Elmaslı taşlarla inşa edilen kent: 72 bin ton elmas yeraltında
Almanya'da asteroid çarpmasıyla oluşan kraterin üzerine kurulan Nördlingen kentinin tarihi binalarında mikroskobik elmaslar bulunuyor. Kent ve çevresinde 72 bin ton elmas olduğu tahmin edilse de, ekonomik çıkarımı mümkün değil.

Almanya'nın Bavyera eyaletinde yer alan Nördlingen kentinin jeolojik yapısı dikkat çekiyor. 2,7 kilometrelik Orta Çağ surlarıyla çevrili kent, 15 milyon yıl önce bir asteroid çarpmasıyla oluşan 25 kilometrelik Nördlinger Ries kraterinin üzerine inşa edilmiş. Kentteki tarihi binaların taşlarında mikroskobik elmaslar bulunuyor. Geopark UNESCO Ries ve Avrupa Uzay Ajansı (ESA) verilerine göre, saatte 70 bin kilometreyi aşan hızla çarpan yaklaşık 1 kilometre çapındaki asteroid, yer altındaki grafit katmanlarını yüksek basınç ve sıcaklıkla elmasa dönüştürmüş. Çarpışma sonucu oluşan ve suevit adı verilen kayaçlar, bölgede inşaat malzemesi olarak kullanılmış.

Elmas rezervi ekonomik değil

15. yüzyılda inşa edilen Aziz George Kilisesi'nin 90 metre yüksekliğindeki Daniel Çan Kulesi de bu taşlarla yapılmış yapılar arasında. Araştırmacılara göre kent ve çevresinde yaklaşık 72 bin ton elmas bulunuyor. Ancak kristallerin çoğu 0,1 milimetre boyutunda ve bir ton kayaçta ortalama yalnızca 0,2 gram elmas bulunması, bu rezervin ekonomik olarak çıkarılmasını imkansız kılıyor.

Ay görevlerine hazırlık sahası

Bölgedeki dairesel çöküntünün, 1960'lara kadar sönmüş bir volkan krateri olduğu düşünülüyordu. Amerikalı jeologlar Eugene Shoemaker ve Edward Chao'nun yüksek basınç minerallerini keşfetmesiyle buranın bir asteroid çarpması sonucu oluştuğu kanıtlandı. Bu keşif, bölgeyi NASA'nın Ay görevlerine hazırlık çalışmalarında kullandığı önemli eğitim sahalarından biri haline getirdi. Ağustos 1970'te Apollo astronotları Alan Shepard, Edgar Mitchell, Eugene Cernan ve Joe Engle, Nördlingen çevresindeki taş ocaklarında jeolojik eğitim aldı. Shepard ve Mitchell daha sonra Apollo 14, Cernan ise Apollo 17 göreviyle Ay'a ayak bastı. Nördlinger Ries krateri, günümüzde de uzay görevleri için eğitim alanı olarak kullanılıyor. Avrupa Uzay Ajansı'nın PANGAEA programı kapsamında ESA astronotu Pablo Álvarez Fernandez, NASA astronotu Jasmin Moghbeli ve Japonya Uzay Araştırma Ajansı (JAXA) astronotu Kimiya Yui bölgede saha çalışması yaptı. Astronotlar, gelecekteki gezegen ve uydu görevlerine hazırlık amacıyla kraterdeki kayaçları ve çarpma izlerini inceledi.