Medicana Bursa Hastanesi Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dr. Gülay Kaplan, Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı’nın (KOAH) akciğerlerde hava akımını kalıcı biçimde kısıtladığını ve zamanla ilerleyebildiğini belirtti. Özellikle sigarayla ilişkili hastalık; geçmeyen öksürük, balgam ve nefes darlığıyla kendini gösterebiliyor. Bu şikâyetler sigara kullanımına veya yaşlanmaya bağlanarak göz ardı edilebiliyor. Kaplan, erken teşhisin hastalığın ilerlemesini yavaşlatıp yaşam kalitesini korumaya yardımcı olduğunu söyledi.
Risk faktörleri ve belirtiler
Kaplan, KOAH’ın başlangıçta fark edilmesinin zor olabileceğini, sabah öksürüğü ve balgamın zamanla efor sırasında nefes darlığına dönüşebileceğini aktardı. Merdiven çıkarken veya günlük işleri yaparken daha çabuk yorulmanın yaşlanmanın doğal sonucu sayılmaması gerektiğini belirten Kaplan, risk grubundakilere uzmana başvurmalarını önerdi. Sigara ve tütün ürünlerinin yanı sıra pasif içicilik, hava kirliliği, mesleki maruziyetler ve bazı genetik faktörler de risk oluşturabiliyor. Maden, tekstil ve inşaat sektörlerinde toz ve kimyasallara maruz kalanlar ile kapalı ortamda odun gibi biyokütle yakıtı kullananlar da risk altında. KOAH yalnızca sigara içenlerde görülmüyor.
Tanı ve tedavi seçenekleri
KOAH tanısında spirometri olarak da bilinen solunum fonksiyon testi kullanılıyor. Kısa sürede ve ağrısız yapılan testte hastadan cihazın ağızlığına güçlü biçimde nefes vermesi isteniyor; böylece akciğer kapasitesi ve hava akımındaki kısıtlanma ölçülüyor. Kaplan, 40 yaş üzerindeki, sigara kullanmış ya da kullanan ve uzun süredir öksürük, balgam veya nefes darlığı yaşayan kişilerin hekim tarafından değerlendirilmesini önerdi. Hastalığı tamamen ortadan kaldıran kesin bir tedavi bulunmadığını belirten Kaplan, uygun tedavi ve yaşam tarzı değişiklikleriyle KOAH’ın kontrol edilebildiğini kaydetti. Sigarayı bırakmanın temel adımlardan biri olduğunu; hekim uygun gördüğünde inhaler nefes açıcı ilaçların şikâyetleri azaltabildiğini söyledi. Nefes egzersizi ve fiziksel aktivite içeren pulmoner rehabilitasyon günlük yaşamı kolaylaştırırken, grip ve zatürre aşıları da korunmaya katkı sağlıyor. Kaplan, “KOAH’ta erken tanı ve doğru tedavi, hastalığın ilerlemesini yavaşlatmak ve kişinin yaşam kalitesini korumak açısından büyük önem taşıyor. Özellikle 40 yaş üzerindeki, sigara kullanmış veya kullanan kişilerin öksürük, balgam ve nefes darlığı gibi şikâyetleri varsa bunları ihmal etmemesi gerekiyor. Nefes almak yaşamın en temel ihtiyaçlarından biri. Nefes darlığını normalleştirmeyin, belirtilerinizi önemseyin ve zaman kaybetmeden bir göğüs hastalıkları uzmanına başvurun.” dedi. Sigarayı bırakmayı, hava kirliliği ve zararlı tozlardan uzak durmayı, düzenli hekim kontrolünü aksatmamayı da önerdi.









