Dört ülkenin hak iddia ettiği ada denize battı

Sicilya açıklarında 1831’de deniz altındaki volkanik patlamayla oluşan ada, Büyük Britanya, İki Sicilya Krallığı, Fransa ve İspanya arasında egemenlik tartışmasına yol açtı. Aidiyet konusunda sonuç alınamazken kara parçası, ortaya çıktıktan aylar sonra aşınarak denizin altına indi.

Ülkeler adaya farklı isimler verdi

Sicilya Boğazı’nda, Sciacca kenti açıklarında 28 Haziran-10 Temmuz 1831’de şiddetli sarsıntılar hissedildi; deniz yüzeyinde duman ve patlamalar görüldü. Yüzeye çıkan volkanik koni haftalar içinde 65 ila 70 metre yüksekliğe ulaştı. Bölge, 2019’da kıyıdan 6 kilometre uzakta keşfedilen Actea Yanardağı’nın da bulunduğu Sicilya Denizi Flegrean Alanları’nda yer alıyor. Kaptan Humphrey Senhouse, 2 Ağustos 1831’de adaya çıkarak İngiliz bayrağını dikti ve Birinci Lord Sör James Graham’ın adına “Graham” ismini verdi. İki Sicilya Krallığı egemenlik ilan edip donanma gönderdi; Kral II. Ferdinand Bourbon’a atfen adayı “Ferdinandea” diye adlandırdı. Fransa adına 29 Eylül 1831’de bölgeye ulaşan jeolog Constant Prévost, kara parçasının temmuzda ortaya çıkmasına dayanarak “Julia” adını kullandı. İspanya da resmî hak iddiasıyla diplomatik sürece katıldı. Ada için Ferdinandea, Graham, Julia, Hotham, Corrao, Sciacca ve Nerita olmak üzere yedi isim kaydedildi.

1832’de tamamen su altında kaldı

Ada, dalga aşınmasına dirençsiz tefra (volkanik kırıntı) malzemesinden oluşuyordu. Volkanik faaliyet sona erince aşınma hızlandı; kara parçası 17 Aralık 1831’de yüzeyde görünmez oldu ve Ocak 1832’de bütünüyle su seviyesinin altına indi. Tarihsel kayıtlara göre yapı geçmişte dört ya da beş kez yüzeye çıkıp battı. 2000–2002 yıllarındaki sismik faaliyetler yeniden yükselme ihtimalini gündeme getirdi. Zirvesi bugün deniz yüzeyinin birkaç metre altında olan oluşum, büyük tonajlı gemiler için seyir güvenliği riski oluşturmayı sürdürüyor.