• satrroıad dörüm
  • ceylan hafriyat
ÇEVRE
Yayınlanma : 22 Kasım 2026 17:19

COP31'de örtü kararları kabul edilmedi

COP31'de örtü kararları kabul edilmedi
Antalya’daki COP31 genel kurulunda fosil yakıtlar, emisyon azaltımı ve finansman konularındaki görüş ayrılıkları örtü kararlarının kabul edilmesini engelledi. Diğer gündem maddelerine ilişkin bazı kararlar ise kabul edildi.
COP31'de örtü kararları kabul edilmedi

Antalya’da düzenlenen COP31’in 14’üncü günündeki üçüncü kapanış genel kurulunda, ülkeler örtü kararı taslakları üzerinde uzlaşamadı. EXPO 2016 Antalya yerleşkesindeki Anadolu Salonu’nda yapılan toplantıda taslaklar görüşüldü. Türkiye’nin ev sahipliği ve başkanlığını yürüttüğü konferansta müzakerelere Avustralya başkanlık etti.

COP31\

Kurum’dan uzlaşı mesajı

Genel kurulun açılışında konuşan COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, iki haftadır Antalya’da farklı ülkelerden liderleri, bakanları, müzakerecileri, bilim insanlarını ve gençleri ortak hedef doğrultusunda buluşturmak için çalıştıklarını söyledi. Kurum, taslağın delegelerin katkılarıyla hazırlandığını; elektrifikasyon, 1,5 derece hedefi, uyum finansmanı ve okyanuslar gibi başlıkları içerdiğini belirtti. Kurum, “Kimse istediği her şeyi almadı. Ancak herkes bu metinde kendini bulabilir. Uzlaşının manası da budur. İnşallah bu salondan çıkan karar, dünyaya çok taraflılığın hala sonuç üretebildiğini gösterecektir” dedi. COP31’in Türkiye’de düzenlenmesi için irade gösteren Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a, çevre çalışmalarına desteği için Emine Erdoğan’a, Müzakereler Başkanı Chris Bowen’a, BM İklim Değişikliği İcra Sekreteri Simon Stiell’e, COP29 ve COP30 başkanlıklarına ve müzakere heyetlerine teşekkür etti. Taslaklarda fosil yakıtlardan uzaklaşmaya yönelik açık ifadelerin bulunmadığını ve emisyon azaltımı düzenlemelerinin beklentileri karşılamadığını savunan Avrupa Birliği ve bazı ülkeler itiraz etti. Kurum, Başkanlığın hazırladığı metnin taraflara dayatılmadığını belirterek, “Salonda bu metne karşı çıkan taraflar var, bu metinde anlaşma olmadığını görüyoruz” dedi. Uzlaşı sağlanamadığını açıklayan Kurum, örtü kararlarının kabul edilmediğini bildirdi. Bunun elektrifikasyon, emisyon azaltımı, bilim, uyum finansmanı, okyanuslar, dağlar ve çocuklara yönelik çalışmalar açısından bir fırsatın kaybedilmesi anlamına geldiğini söyledi.

COP31\

Ülkelerden farklı itirazlar

Avrupa Birliği’nin yanı sıra Panama, Marshall Adaları, Norveç, Vanuatu ve Belize taslakların kabulüne karşı çıktı. Panama temsilcisi, “Atmosfer müzakere etmez, bilim müzakere etmez ve gezegen daha fazla bekleyemez” dedi. Vanuatu temsilcisi, 1,5 derece hedefinin ülkesi için hayatta kalma meselesi olduğunu belirterek fosil yakıtlardan uzaklaşma konusunda daha güçlü taahhütler istedi. Belize temsilcisi ise taslağın 1,5 derece hedefinden uzaklaşmaya yol açacağını savundu ve uzlaşıya katılmayacaklarını açıkladı. Fiji temsilcisi, okyanuslarla ilgili 10 paragrafın değiştirilmeden ayrı bir karar olarak kabul edilmesini önerdi. Denize Kıyısı Olmayan Gelişmekte Olan Ülkeler Grubu adına konuşan Bhutan temsilcisi bu öneriyi destekledi ve dağlar ile iklim değişikliği hakkında da ayrı karar alınmasını istedi. Pakistan, Suriye, Venezuela ve Bhutan, taslaktaki eksikliklere rağmen kararın kabul edilmesini destekledi. Venezuela temsilcisi, “Bu karar Antalya’nın adını taşıyacaktır ve bugün kabul edilmeyi hak etmektedir” dedi. Mısır temsilcisi, iklim finansmanı ve ticaretin metinde yeterince ele alınmadığını ancak kabul yönünde oy kullanmaya hazır olduklarını belirtti. Temsilci, “Suçlama güven oluşturmaz. Görüş ayrılıklarını derinleştirir, müzakere ortamını zehirler ve bir sonraki uzlaşmayı daha da zorlaştırır” ifadelerini kullandı.

COP31\

Karar alma yöntemi de gündeme geldi

Kenya temsilcisi, Afrika’nın özel ihtiyaçlarının metinde yeterince yer almadığını ve uyum finansmanını üç katına çıkarma hedefi için somut bir tutar ile başlangıç düzeyinin belirlenmediğini söyledi. Japonya ve Nepal temsilcileri uzlaşıya varılamamasından üzüntü duyduklarını ifade ederek ortak bir sonuç için çalışmayı sürdürme çağrısı yaptı. Peru temsilcisi, Latin Amerika ve Karayipler Bağımsız Birliği (AILAC) adına yaptığı konuşmada nihai metinlerin sabaha karşı taraflara iletilmesini eleştirdi ve karar alma yöntemlerinin gözden geçirilmesini istedi. Oylama kuralının değerlendirilmesine açık olduklarını belirterek, “Bunları uzlaşı ilkesine karşı olduğumuz için önermiyoruz. Uzlaşının yeniden sonuç üretebilmesi için öneriyoruz” dedi. Brezilya temsilcisi, taslakta COP30’da başlatılan uygulama girişimlerine ve orman restorasyonuna yeterince yer verilmediğini savundu; karbon yakalama ve depolama teknolojilerinin daha dengeli ele alınmasını istedi. İran temsilcisi ise gelişmiş ülkelerin iklim finansmanı ve teknoloji transferi yükümlülüklerine dikkat çekerek uyum çalışmalarına emisyon azaltımı kadar öncelik verilmesi gerektiğini söyledi. Örtü kararları kabul edilmezken genel kurulda diğer gündem maddelerine ilişkin bazı kararlar kabul edildi; ülke temsilcilerinin açıklamaları sürdü.

COP31\COP31\