Brexit'in hayaleti: İngiltere ekonomisi 10 yıl sonra ne kadar küçüldü?

İngiltere'nin Avrupa Birliği'nden (AB) ayrılma kararı olan Brexit, 23 Haziran 2016'daki referandumla 17 milyon kişinin oyuyla kesinleşti. Yaklaşık beş yıl süren resmi ayrılık sürecinin ardından, Brexit'in İngiltere ekonomisi üzerindeki bilançosu giderek daha net ortaya çıkıyor. Başlangıçta ekonominin AB dışında daha iyi büyüyeceği yönündeki umutlar, geçen 10 yıl içinde önemli bir sorgulama sürecine girdi.

HALKIN PİŞMANLIĞI ARTIYOR

Ipsos'un son anketleri, Brexit'in halk nezdindeki algısının değiştiğini gösteriyor. İngiltere nüfusunun yüzde 52'si AB'ye yeniden katılmak istiyor. Halkın yüzde 48'i ise Brexit'in beklentilerinin 'daha kötü gittiğini' düşünüyor. Yeni bir referandum yapılması durumunda, halkın yüzde 48'inin bu yönde oy kullanacağı tahmin ediliyor. Bu durum, Brexit'in vaat ettiği refahın gerçekleşmediği yönündeki yaygın kanıyı güçlendiriyor.

TİCARETTE YENİ ENGEL VE EKONOMİK KAYIPLAR

Brexit sonrası İngiliz malları AB'ye gümrüksüz girse de, ihracatçılar gümrük evrakları, sınır sertifikasyonları ve vize kısıtlamaları gibi sayısız 'tarife dışı engel' ile karşılaşıyor. Bu durum, ticaretin maliyetini artırarak İngiltere'nin en büyük ticaret ortağıyla iş yapmasını zorlaştırıyor. İngiltere'nin Bütçe Planlama Ofisi (OBR) ve Stanford Üniversitesi gibi çeşitli kurumların analizleri, Brexit'in ülke ekonomisini yüzde 4 ile yüzde 8 arasında küçülttüğünü ortaya koyuyor. Bu küçülme, zayıf büyüme hızına, artan yaşam maliyetlerine ve ciddi verimlilik kayıplarına yol açtı. Düşünce kuruluşu Institute for Government'ın hesaplamalarına göre, Brexit nedeniyle İngiltere'de yatırımlar hedeflenen seviyenin yüzde 10 altında kaldı. Bu durum, uzun süren belirsizlik, azalan talep ve kaynak tahsisindeki sorunların birleşimiyle açıklanıyor. Kovid-19 salgını ve küresel çatışmalar gibi diğer etkenler de ekonomiyi olumsuz etkilese de, uzmanlar zayıf büyümenin önemli bir sorumlusunu Brexit'e yüklüyor. King's College London Üniversitesi'nden Profesör Jonathan Portes, Brexit'i 'ekonomik bir takas' olarak nitelendirerek, bunun ülkeyi aksi halde olacağından daha küçük hale getirdiğini ve ticaret, yatırım ve verimlilik üzerinde birikimli bir baskı yarattığını belirtiyor.