Avrupa, küresel ödeme sistemleri Visa ve Mastercard'a olan bağımlılığını azaltma yolunda önemli bir adım atıyor. Bu kapsamda, 5 büyük Avrupa ödeme hizmeti sağlayıcısı, sınır ötesi işlemleri kolaylaştırmak amacıyla güçlerini birleştirerek yeni bir ağ kuruyor.
Ortak altyapı ile kullanıcı deneyimi korunacak
Bu iş birliğinin temel amacı, kullanıcıların günlük hayatta kullandıkları ödeme uygulamalarını değiştirmeden Avrupa'nın farklı ülkelerindeki ödeme sistemleri arasında sorunsuz bir şekilde işlem yapabilmelerini sağlamak. Kurucu ortakların belirttiğine göre, bu hizmetler halihazırda 13 Avrupa ülkesinde yaklaşık 130 milyon kullanıcıya ulaşmış durumda. Bu ülkeler, Avrupa Birliği ve Norveç nüfusunun büyük bir çoğunluğunu temsil ediyor. Avrupa Ödeme Ağı (ENP) adıyla anılacak bu girişim, mevcut ödeme hizmetlerinin yerini almak yerine, bu sistemlerin birbiriyle etkileşim kurmasını sağlayacak bir köprü görevi görecek. İspanya'nın başkenti Madrid merkezli yeni bir şirket kurulacak ve farklı sistemleri entegre edecek teknik altyapı geliştirilecek. Şubat 2026'da imzalanan niyet mektubunun devamı niteliğindeki bu projede, 5 kurucu ortağın eşit pay sahibi olması öngörülüyor. Kullanıcılar, İtalya'da Bancomat'ı, İspanya'da Bizum'u veya kendi ülkelerindeki diğer uygulamaları kullanmaya devam edecekler; sistemler arasındaki bağlantı arka planda işleyecek.
Sınır ötesi transferler öncelikli hedef
Sistem henüz kullanıma hazır olmasa da, ortaklar teknik altyapı üzerinde yoğun bir şekilde çalışıyor. ENP'nin ilk aşamada kişiden kişiye sınır ötesi para transferlerini kolaylaştırması hedefleniyor. Ardından, çevrimiçi alışveriş ve fiziksel mağazalardaki ödeme seçeneklerinin de sisteme dahil edilmesi planlanıyor. Bazı ortaklar, farklı ödeme sistemlerinin birlikte çalışabilirliğini gösteren testleri başarıyla tamamladı. Örneğin, Nisan 2026'daki bir testte, Bancomat, EPI/Wero ve SIBS-MB WAY gibi sistemler aracılığıyla QR kodları kullanılarak ödeme yapma imkanı sunuldu. ENP'nin Avrupa standartlarına uygun bir altyapı kullanması ve anlık banka hesapları arası ödemeleri desteklemesi bekleniyor. Bu sayede bazı işlemler, geleneksel uluslararası kart ağlarına ihtiyaç duymadan gerçekleştirilebilecek. Ağ, ilerleyen dönemlerde diğer Avrupa ödeme sistemlerinin de katılımına açık olacak, ancak yeni üyelerin belirli teknik ve operasyonel şartları sağlaması gerekecek. Avrupa'nın ödeme altyapısında Avrupa dışındaki şirketlerin hakimiyetini kırma hedefiyle yola çıkan ENP, kısa vadede Visa ve Mastercard gibi büyük oyuncuların yerini almayı beklemiyor. Bunun yerine, mevcut ödeme uygulamalarını ortak bir platformda birleştirmeyi amaçlıyor. Girişimin en önemli avantajlarından biri, sıfırdan kullanıcı tabanı oluşturma zorunluluğunun olmaması; mevcut milyonlarca kullanıcının ödeme hizmetlerini birbirine bağlayarak daha geniş bir erişim alanı yaratması. Avrupa Merkez Bankası'nın üzerinde çalıştığı dijital euro projesinden farklı bir yapıya sahip olan ENP, mevcut ödeme uygulamalarını ve banka hesaplarını birbirine bağlayan özel bir altyapı olarak konumlanıyor. Dijital euro ise bir merkez bankası parası olarak planlanıyor. Avrupa'daki ödeme sistemlerini birleştirme çabaları 2023'te başladı ve bu kapsamda Bizum, Bancomat Pay ve SIBS-MB WAY gibi servisler arasında mobil ödeme hizmetlerinin birlikte çalışabilirliğine yönelik anlaşmalar yapıldı. ENP'nin hedefi, bu tür bağlantıları genişleterek daha fazla ülkeyi ve ödeme hizmetini kapsayan bir ağ oluşturmak. Girişimin başarısı, altyapının ne zaman devreye gireceğine, kaç ülkenin katılacağına ve kullanıcılara ne kadar avantaj sağlayacağına bağlı olacak. Mağaza ve bankalar için maliyetlerin rekabetçi olması, ENP'nin benimsenmesinde kritik rol oynayacak.
