Türkiye, tarihinde ilk kez böylesine küresel çapta bir organizasyona, NATO Zirvesi'ne ev sahipliği yapıyor. 2004'ten bu yana ilk kez başkent Ankara'da gerçekleşecek bu önemli buluşma, İran Savaşı gibi hassas gelişmelerin yaşandığı bir döneme denk gelmesiyle ayrı bir önem taşıyor. Zirveye, NATO'ya üye 32 ülkenin devlet ve hükümet başkanları teşrif edecek. Bu buluşma, küresel barış ve güvenlik açısından kritik bir dönüm noktası olabilir.
Hürmüz Boğazı ve Orta Doğu Barışı Gündemde
Zirvenin ana gündem maddelerinden birinin, Hürmüz Boğazı'ndan serbest geçişin sağlanması olduğu belirtiliyor. Ancak zirvenin gölgesinde kalacak görüşmeler de en az resmi gündem kadar dikkat çekici. ABD Başkanı Donald Trump'ın, Suriye Geçici Devlet Başkanı Ahmed el Şara ve Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski ile yapacağı görüşmeler, Orta Doğu ve Doğu Avrupa'daki gerilimin seyrini değiştirebilir. Trump'ın, İsrail'in Hizbullah sorununu çözememesi halinde Suriye'nin devreye girebileceği yönündeki açıklamaları, bölgede yeni bir diplomatik dansın habercisi olarak yorumlanıyor. El Şara ise Hizbullah ile karşı karşıya gelecekleri iddialarını reddetti.
Ukrayna'da Barış Umutları ve Güvenlik Önlemleri
Diğer yandan, Zelenski ile yapılacak görüşmeler öncesinde Ukrayna'da barış umutları, Rusya'nın Kiev'e düzenlediği büyük çaplı saldırıyla yeniden sekteye uğradı. Tüm bu karmaşık tablonun ortasında, NATO zirvesinde alınacak kararların dünya için belirleyici olması bekleniyor. Bu denli büyük bir organizasyon için Ankara'da olağanüstü güvenlik önlemleri alındı. 6-12 Temmuz tarihleri arasında birçok kamu personeli idari izinli sayılırken, protokol güzergahları ve zirve alanı 'kırmızı alan' ilan edildi. 56 binden fazla güvenlik personeli görev yapacak. Zirve öncesinde akademisyenler ve gazetecilerin de aralarında bulunduğu çok sayıda kişinin gözaltına alınması ise dikkat çekiyor. T24 ve Oda TV editörlerinin de aralarında bulunduğu isimlerin gözaltına alınması, zirveye giden süreçteki gerginliğin bir göstergesi olarak öne çıkıyor. Zirve programı, NATO Genel Sekreteri Mark Rutte'nin basın toplantısıyla başlayacak ve Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'ın ev sahipliğinde İstanbul İşbirliği Girişimi toplantısı ile devam edecek. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın ev sahipliğinde verilecek akşam yemeği ve NATO-Ukrayna Konseyi çalışma yemeği de önemli diplomatik temaslara sahne olacak. Tek bir ana oturumla tamamlanacak zirvede, ABD Başkanı Trump, Ukrayna Cumhurbaşkanı Zelenski, AB liderleri ve Asya Pasifik dörtlüsü liderleri gibi önemli isimler yer alacak. Rusya-Ukrayna savaşı, Avrupa güvenliği, Hürmüz Boğazı'nın açılması ve savunma harcamaları gibi konular masaya yatırılacak. Özellikle 'NATO 3.0' konseptinin tanımlanması ve savunma harcamalarındaki yüzde 5'lik GSYİH hedefinin uygulama süreci gözden geçirilecek. Füze yetenekleri ve elektronik harp gibi alanları kapsayan Savunma Sanayi Forumu da ilk kez resmi programda yer alacak.
