Amerika Birleşik Devletleri'nin son dönemde Çin'e yönelik uyguladığı ekonomik kısıtlamalara Pekin'den peş peşe misilleme hamleleri geldi. Çin, ABD'ye karşı bir dizi ekonomik tedbir açıklayarak, iki süper güç arasındaki gerilimi tırmandırdı. Bu tedbirler kapsamında, ABD'ye insansız hava aracı (İHA) ihracatına yönelik denetimlerin sıkılaştırılması ve altı Amerikan kuruluşuyla ticari ilişkilerin tamamen kesilmesi öngörülüyor.
TİCARET SAVAŞINDA GERİLİM TIRMANDI
Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ve ABD Başkanı Donald Trump'ın Mayıs ayında Pekin'de gerçekleştirdiği görüşmelerde ilişkilerin yumuşaması yönünde sinyaller verilmiş olsa da, Şi'nin Eylül ayında ABD'ye yapması planlanan ziyaret öncesinde tansiyon yükselmeye devam ediyor. Çin Ticaret Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, bu yaptırımların ABD'nin son adımlarına bir yanıt olduğu vurgulandı. Daha önce ABD Federal İletişim Komisyonu (FCC) Çin menşeli drone ithalatını yasaklamış, ABD İç Güvenlik Bakanlığı ise Uygur Zorla Çalıştırmayı Önleme Yasası kapsamında 43 Çinli şirketi kara listeye eklemişti. Bakanlık açıklamasında, ABD'nin bu adımlarının "iki devlet başkanı tarafından varılan önemli mutabakatı ciddi şekilde ihlal ettiği ve Çin'in meşru hak ve çıkarlarına büyük zarar verdiği" belirtilerek, "Çin'in gerekli karşı tedbirleri almaktan başka seçeneği kalmamıştır" denildi.
ABD'NİN HAMLELERİ VE ÇİN'İN KARŞI TEDBİRLERİ
ABD, askeri tedarik zincirlerini güvence altına almak ve Çin'den sağlanan kritik minerallere olan bağımlılığını azaltmak amacıyla belirli kullanılmış kritik minerallerin ihracatını durdurma kararı almıştı. ABD Sanayi ve Güvenlik Bürosu tarafından yapılan açıklamada, bataryaların parçalanmasıyla elde edilen "siyah kütle" ve savunma tedarik zincirlerinde kullanılan tungsten hurdasının ihracatına bir yıl süreyle yasak getirildiği bildirilmişti. Savunma, teknoloji ve enerji sektörleri için kritik öneme sahip birçok metalin üretiminde baskın konumda olan Çin, bu durum üzerine ABD ile girdiği ticaret savaşında bu malzemelere erişimi kısıtlama yoluna gitmişti. Pekin yönetimi, hem sivil hem de askeri amaçlarla kullanılabilen "çift kullanımlı" ihracat kontrol listesindeki insansız hava araçları, bunların kritik bileşenleri ve ilgili teknolojilerin ihracatı için olay bazlı inceleme ve onay şartı getirdi. Ayrıca, aralarında Applied DNA Sciences, Inc. ve Human Rights in China gibi kurumların bulunduğu altı ABD'li kuruluşun Çinli yapılarla ticari faaliyetleri yasaklandı. Çin Ticaret Bakanlığı, ayrı bir açıklamada Compliance Testing LLC adlı şirketin FCC ile iş birliği yaparak "Çin'in egemenliğine ve güvenliğine zarar verdiği" gerekçesiyle Çin'deki ticari faaliyetlerini yasakladığını duyurdu. Çin Devlet Piyasa Düzenleme İdaresi de, Çin Zorunlu Sertifikasyonu (CCC) için Çinli kurumlar adına takip fabrikası denetimleri yürüten ABD merkezli şirketlerin artık bu sertifikaları veremeyeceğini bildirdi. Bu durum, sertifikalı elektronik ürün üreten ABD'li üreticileri ABD dışındaki denetçileri işe almaya veya ABD dışı yetkili kuruluşlarla çalışmaya zorlayacak.
