Avrupa Birliği'nin 2026 Genişleme Raporu'na göre Türkiye, AB kriterlerinden uzaklaşarak vize serbestisi ihtimalini zayıflattı. Rapor, Türkiye'nin demokratik yapılarında 2023'ten bu yana gelişim olmadığını ve temel haklar ile yolsuzlukla mücadelede durumun kötüleştiğini belirtti.
Demokratik Kurumlar ve İfade Özgürlüğü
Raporda, basın ve ifade özgürlüğünde gerileme olduğu, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ile uyumun sağlanamadığı vurgulandı. Tutuklu gazetecilerin serbest bırakılması ve baskıya yol açan ceza hukukunun güncellenmesi talep edildi. Türkiye'deki demokratik kurumların işleyişinin endişe verici boyutta olduğu belirtilen raporda, “Ne başkanlık sisteminin yapısal kusurlarını gidermek ne de yürütme ile yargı arasındaki yetersiz güçler ayrılığını gidermek için herhangi bir adım atılmadı.” denildi. YENİ Parti'ye yönelik siyasi baskının, partinin demokratik görevlerini yerine getirmesini zorlaştırdığına dikkat çekildi. Ayrıca, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu'nun tutukluluğu, Türkiye ile AB arasındaki uçurumu derinleştiren bir unsur olarak raporda yer aldı.
Sivil Toplum ve İnsan Hakları
Sosyal yapıda da baskıların arttığı, aktivist ve insan hakları savunucularının idari ve gayriresmi saldırılara maruz kaldığı belirtildi. Raporda, “Özellikle kadın hakları, LGBTIQ+ meseleleri, çevre koruma, hayvan hakları ve insan hakları alanlarında faaliyet gösteren sivil toplum aktivistleri, sistematik idari taciz ve adli kovuşturmalar da dahil olmak üzere baskıya maruz kalmaya devam etti.” ifadeleri kullanıldı.
Ekonomik Gelişmeler ve Tepkiler
Ekonomik alanda da eksikliklerin altı çizilen raporda, iş ve mülk güvenliğinde Türkiye'nin geride kaldığı ve nitelikli işçilerin mesleklerini icra etme standartlarını karşılamada ilerleme kaydedilmediği belirtildi. Türkiye Dışişleri Bakanlığı ise rapora tepki göstererek, bazı AB yetkililerini çifte standart uygulamakla ve Türkiye'ye karşı tutarsız bir yaklaşım benimsemekle suçladı. Bakanlıktan yapılan açıklamada, raporun AB'nin Türkiye'ye yönelik “önyargılı ve haksız tutumunu” bir kez daha gösterdiği ve siyasi kriterler, yargı ve temel haklara ilişkin değerlendirmelerin inandırıcılıktan yoksun olduğu savunuldu.
