28 bin tonluk setle Niagara'nın akışı durduruldu

ABD Ordusu Mühendisler Birliği, çökme riski taşıyan Niagara Şelalesi'nin Amerikan kolundaki akışı 28 bin tonluk kaya ve toprak setle kesti. Binlerce yıldır kesintisiz akan suyun durdurulmasıyla şelale birkaç gün içinde kurudu. Müdahale, tabandaki kaya katmanlarını incelemek ve daha fazla çökme yaşanmasını önlemek amacıyla yapıldı.

Su Kanada tarafına yönlendirildi

Geçici bent, şelalenin üst havzasındaki Goat Adası ile nehir kıyısı arasına yüzlerce kamyonun taşıdığı malzemeyle kuruldu. Set, Amerikan koluna su geçişini engelledi; akış Kanada tarafındaki Nallı Şelale yönüne aktarıldı. Amerikan Şelalesi kuruyunca 50 metrelik çıplak kaya duvarı ortaya çıktı.

Taban incelendi ve kayalar sabitlendi

Suyun çekilmesiyle mühendisler ve yer bilimciler, nehir yatağını ilk kez çıplak gözle inceleyerek kırılgan kireçtaşı ve şist katmanlarını haritalandırdı. Tabanın üzerinde kaya molozlarının yanı sıra geçmişte şelaleye düşen veya akıntıya kapılan kişilere ait kemik kalıntıları ve tarihi nesneler bulundu. Ekipler çatlakları belirleyerek kayalara derin delikler açtı ve çelik ankraj cıvataları yerleştirdi. Yarıklar yüksek basınçlı harçla dolduruldu, kaya içindeki su basıncını boşaltmak için drenaj kanalları açıldı. Yaklaşık beş ay süren sabitleme çalışmalarının ardından geçici bent, Kasım 1969'da kontrollü patlamalarla yıkıldı ve nehir suyu eski yatağına döndü.