Unutulmuş bir zanaat, emekli bir eğitimcinin ellerinde yeniden can buluyor: İzmir'den gelecek nesillere miras

İzmir'in Güzelbahçe ilçesi, 54 yılını eğitime adamış emekli okul müdürü Erdoğdu Özcan'ın tutkusuyla unutulmaya yüz tutmuş bir zanaata ev sahipliği yapıyor. 1988 yılından bu yana, kızılcık ağacından özenle işlediği el yapımı bastonlarla ata yadigarı bu sanatı gelecek nesillere aktarma gayretinde olan Özcan, bu değerli mirası yaşatmak için var gücüyle çalışıyor.

Erdoğdu Özcan'ın baston yapımına olan ilgisi, Devrek'te okul müdürlüğü yaptığı dönemde başlamış. Dönemin Cumhurbaşkanı Kenan Evren'in Devrek ziyaretine hazırlanan 'yılanlı baston' ise ahşap işlemeciliğine olan ilgisini daha da alevlendirmiş. Özcan, bu sanatı artık İzmir'de, Güzelbahçe Kültür Sanatları Fikir Derneği çatısı altında sürdürüyor. Kendisi için bastonun sadece bir yürüme aracı olmadığını, aynı zamanda derin bir tarihsel ve kültürel anlam taşıdığını belirtiyor. "Osmanlı'da II. Mahmut ile başlayan bir asalet göstergesidir bu," diyen Özcan, bastonun kökenlerinin çok daha eskilere, Urartular dönemine kadar uzandığını, Van bölgesinde bulunan 2 bin 700 yıllık kızılcık ağacı bastonun bu fikri güçlendirdiğini ifade ediyor. Bu bulgu, "Acaba bastonun ana vatanı Türkiye miydi?" sorusunu akıllara getiriyor.

Baston yapımında özellikle Karadeniz Bölgesi'nden temin ettiği kızılcık ağacını tercih eden Özcan, bu ağacın özelliklerini şöyle anlatıyor: "Çeçil peynirini çektiğinizde nasıl lif lif ayrılır ve kopmazsa, kızılcık ağacı da öyledir. Liflidir, esnektir, asla kırılmaz." İzmir'de bu özel ağacı bulmakta zorlandığı için Karadeniz'den getirttiğini ve kuruttuğunu ekliyor. Manda boynuzu temin edemediği durumlarda ise baston uçlarına mecburen lastik takmak zorunda kaldığını da belirtiyor. Ancak Özcan'ın en büyük üzüntüsü, geleneksel mesleklerin yaşatılması konusunda genç neslin gösterdiği ilgisizlik. "Gençler sergime gelip 'Amca çok güzel olmuş' deyip gidiyor. Merak eden, sormak isteyen yok. Oysa ben bu kültürü geçmişten geleceğe taşımaya çalışıyorum," diyerek bu duruma dikkat çekiyor.